ASEAN

ASEAN

Vlag Seël
Nasionale leuse: One Vision, One Identity, One Community (Engels vir: "Een Visie, Een Identiteit, Een Gemeenskap")
Volkslied: The ASEAN Way (Afrikaans: "Die ASEAN-manier")
Hoofstad	Djakarta 6°11′S 106°50′O
Grootste stad	Djakarta
Amptelike tale	Engels
Regering • Voorsitter • Sekretaris-generaal	Streeksorganisasie Anwar Ibrahim Kao Kim Hourn
Onafhanklikheid Stigting • Bangkok-verklaring • Handves	8 Augustus 1967 16 Desember 2008
Oppervlakte  - Totaal    - Water (%)	4 452 485,3 km2  (–) 1 719 114 myl2
Bevolking  - 2024-skatting  - Digtheid	682 600 000 (–) 113,9 / km2 (–) 295 / myl2
BBP (KKP)  - Totaal  - Per capita	2025-skatting $13,152 miljard $19 218
BBP (nominaal)  - Totaal  - Per capita	2025-skatting $4,167 miljard $5 957
MOI (2023)	0,745 (–)  –  hoog
Geldeenheid	Elf geldeenhede (–)
Tydsone  - Somertyd	MMT tot WIT (UTC+06:30 tot +09:00) nie toegepas nie (UTC+06:30 tot +09:00)
Internet-TLD	Geen
Skakelkode	++60, +62, +63, +65, +66, +670, +673, +84, +855, +856, +95

ASEAN (Engels: Association of Southeast Asian Nations, "Assosiasie van Suidoos-Asiatiese Nasies") is 'n interregeringsforum van al elf state in Suidoos-Asië. Die organisasie konsentreer hoofsaaklik op die ekonomiese ontwikkeling van die streek, op vreedsame naasbestaan en op die nakoming van internasionale norme. ASEAN werk volgens die beginsel van konsensus en van respek vir nasionale soewereiniteit, wat beteken dat ASEAN as geheel nie 'n lidstaat kan dwing om sy binnelandse wette te verander nie.

ASEAN het 'n bevolking van meer as 680 miljoen mense en 'n bruto binnelandse produk, aangepas vir koopkragpariteit, van ongeveer 6,3 % van die wêreldtotaal. Die lidstate verteenwoordig 'n uiteenlopende stel ekonomieë, van minsontwikkelde lande soos Laos, deur opkomende ekonomieë soos Viëtnam, tot ontwikkelde ekonomieë soos Singapoer.

In diplomatieke opsig werk ASEAN volgens die beginsel van sentraliteit: alle vrae van ander lande of organisasies oor Suidoos-Asië behoort deur ASEAN te loop eerder as deur individuele state. Al die lande van die streek, baie groot moondhede en verskeie internasionale organisasies het toegewyde diplomatieke verteenwoordiging naby ASEAN se hoofkwartier in Djakarta.

ASEAN is 'n streeksorganisasie van die lande in Suidoos-Asië. ASEAN is op 8 Augustus 1967 deur Thailand, Indonesië, Maleisië, die Filippyne en Singapoer in Bangkok, Thailand, gestig en het uit die voormalige Assosiasie van Suidoos-Asië (ASA) van 1961 ontstaan.

ASEAN+3 met Japan, Suid-Korea en die Volksrepubliek China

Lidlande van ASEAN:
     ASEAN-lidlande
     ASEAN-waarnemerlande
         ASEAN+3
             Oos-Asiatiese Spitsberaad
                     ASEAN-streeksforum

Op 7 Januarie 1984 het Broenei, op 28 Julie 1995 Viëtnam, op 23 Julie 1997 Laos en Mianmar, op 30 April 1999 Kambodja en op 26 Oktober 2025 Oos-Timor by ASEAN aangesluit. Papoea-Nieu-Guinee is sedert 1976 'n waarnemerland en het formeel om lidmaatskap aansoek gedoen. Vryhandelsooreenkomste met Australië, Nieu-Seeland, Indië, Japan, Suid-Korea en die Volksrepubliek China is tussen 2008 en 2010 in werking gestel.

Geskiedenis

Agtergrond en stigting

Die voorganger van ASEAN was die Assosiasie van Suidoos-Asië (ASA), wat op 31 Julie 1961 deur Thailand, die Filippyne en Malaja gestig is. ASEAN self het op 8 Augustus 1967 tot stand gekom toe die ministers van buitelandse sake van vyf lande – Indonesië, Maleisië, die Filippyne, Singapoer en Thailand – die ASEAN-verklaring in die Saranrom-paleis in Bangkok onderteken het. Volgens die verklaring wil ASEAN die ekonomiese, maatskaplike en kulturele ontwikkeling van die streek versnel, streeksvrede bevorder, oor sake van gemeenskaplike belang saamwerk, en die studie van Suidoos-Asië bevorder.

Die stigting is aanvanklik gemotiveer deur die begeerte om die kommunisme in te perk, wat ná die Tweede Wêreldoorlog op die Asiatiese vasteland voet aan die grond gekry het met die vorming van kommunistiese regerings in Noord-Korea, China en Noord-Viëtnam, saam met die kommunistiese "noodtoestand" in Brits-Malaja en onrus in die pas gedekoloniseerde Filippyne. Dieselfde gebeure het ook die vroeëre stigting van die Suidoos-Asiatiese Verdragsorganisasie (SEATO) in 1954 aangemoedig, wat deur die Verenigde State, die Verenigde Koninkryk en Australië gelei is as 'n oostelike weergawe van die NAVO. Die lidstate van ASEAN het egter groter samehang in die middel-1970's bereik, ná die verskuiwing in die magsbalans met die val van Saigon en die einde van die Viëtnamoorlog in April 1975 en die verval van SEATO.

ASEAN se eerste spitsberaad, in 1976 op Bali in Indonesië, het tot 'n ooreenkoms oor verskeie industriële projekte gelei en tot die ondertekening van die Verdrag van Vriendskap en Samewerking en 'n Verklaring van Eensgesindheid. Die einde van die Koue Oorlog het die lidlande in staat gestel om groter politieke onafhanklikheid in die streek uit te oefen, en in die 1990's het ASEAN as 'n leidende stem oor streekshandel en veiligheid na vore gekom. Op 15 Desember 1995 is die verdrag onderteken wat Suidoos-Asië in 'n kernwapenvrye sone omskep het; dit het op 28 Maart 1997 in werking getree en was ná die Filippyne se bekragtiging op 21 Junie 2001 volledig van krag.

Uitbreiding

Kambodja sou saam met Laos en Mianmar in 1997 aangesluit het, maar 'n staatsgreep in Kambodja daardie jaar en verdere binnelandse onstabiliteit het sy toetrede vertraag totdat sy regering gestabiliseer het. Oos-Timor het op 26 Oktober 2025 tydens die 47ste ASEAN-spitsberaad as elfde lid aangesluit en daarmee 'n toetredingsproses van twee dekades voltooi. In 2006 het ASEAN waarnemerstatus by die Algemene Vergadering van die Verenigde Nasies gekry, en die organisasie het op sy beurt aan die VN die status van "dialoogvennoot" toegeken.

Die ASEAN-handves

Die ASEAN-handves is in November 2007 onderteken en op 15 Desember 2008 in Djakarta in werking gestel. Dit het ASEAN formeel as 'n regsentiteit gevestig met die doel om 'n enkele handelsblok vir die streek te skep en die organisasie nader aan 'n gemeenskap in die styl van die Europese Unie te bring. Die Indonesiese president Susilo Bambang Yudhoyono het dit 'n "gewigtige ontwikkeling" genoem en gesê dat Suidoos-Asië nie meer die bitter verdeelde, oorlogverskeurde streek van die 1960's en 1970's is nie.

Die finansiële krisis van 2008 is as 'n bedreiging vir die handves se doelwitte beskou en het ook die gedagte van 'n menseregteliggaam op die voorgrond gebring. Dit was omstrede, aangesien so 'n liggaam nie die mag sou hê om sanksies op te lê of lande te straf wat hul burgers se regte skend nie. Die ASEAN-interregeringskommissie oor menseregte is later in 2009 gestig en het in November 2012 die ASEAN-menseregteverklaring aanvaar. Dié verklaring is wyd gekritiseer: die VN se Hoë Kommissaris vir Menseregte het gesê dit is op maniere geformuleer wat nie maklik met internasionale norme versoenbaar is nie, en Human Rights Watch het opgemerk dat verskeie belangrike grondregte uitgelaat of nie duidelik vasgestel is nie.

Voorsitterskap

Die voorsitterskap van ASEAN wentel jaarliks tussen die lidstate. Onlangse en beplande voorsitters is:

ASEAN-voorsitters

Jaar	Land	Jaar	Land
2019	Thailand	2024	Laos
2020	Viëtnam	2025	Maleisië
2021	Broenei	2026	Filippyne
2022	Kambodja	2027	Singapoer
2023	Indonesië	2028	Thailand
		2029	Oos-Timor

Lidlande

Datum	Geskiedenis van ASEAN-lidmaatskap	No.
8 Augustus 1967	Filippyne,  Indonesië,  Maleisië,  Singapoer en  Thailand	5
7 Januarie 1984	Broenei	6
28 Julie 1995	Viëtnam	7
23 Julie 1997	Laos en  Mianmar	9
30 April 1999	Kambodja	10
26 Oktober 2025	Oos-Timor	11

Waarnemerlande

•  Papoea-Nieu-Guinee

Die ASEAN-manier

Die "ASEAN-manier" (The ASEAN Way) verwys na 'n benadering tot die oplos van vraagstukke wat Suidoos-Asië se kulturele norme respekteer. Dit is 'n informele en persoonlike werkstyl waarin beleidmakers deurlopend van kompromie, konsensus en oorlegpleging in 'n informele besluitnemingsproses gebruik maak, en waarin 'n konsensusgebaseerde, nie-konfronterende manier om probleme aan te pak bo alles voorop staan. Stille diplomasie stel die leiers in staat om met mekaar te kommunikeer sonder dat die gesprekke in die openbaar gevoer word, sodat lede die verleentheid vermy wat tot verdere konflik kan lei.

Kritici voer aan dat die klem op oorlegpleging, konsensus en nie-inmenging die organisasie dwing om slegs daardie beleide aan te neem wat die kleinste gemene deler bevredig, aangesien besluitneming by konsensus vereis dat al die lede saamstem voordat ASEAN oor 'n saak kan vorder. Die lede het ook nie noodwendig dieselfde opvatting van wat die ASEAN-manier beteken nie: Mianmar, Kambodja en Laos beklemtoon nie-inmenging, terwyl die ouer lidlande op samewerking en koördinasie konsentreer. Dié verskille bemoeilik pogings om gemeenskaplike oplossings te vind en om te bepaal wanneer gesamentlike optrede gepas is.

Struktuur

Die staatshoofde van die lidlande het in 1997, tydens die organisasie se dertigste herdenking in Kuala Lumpur, die ASEAN-visie 2020 aanvaar. As middel tot die verwesenliking van 'n enkele ASEAN-gemeenskap het dié visie voorsiening gemaak vir vrede en stabiliteit, 'n kernwapenvrye streek, nouer ekonomiese integrasie, menslike en volhoubare ontwikkeling, kulturele erfenis en die omgewing. Die visie is in 2003 met die Bali-eensgesindheid II geformaliseer en omvattend gemaak.

Drie hoofpilare van 'n enkele ASEAN-gemeenskap is toe vasgestel:

• die Politiek-Veiligheidsgemeenskap (APSC);
• die Ekonomiese Gemeenskap (AEC);
• die Sosiaal-Kulturele Gemeenskap (ASCC).

Bloudrukke vir die eerste en die derde pilaar is in 2009 in Cha-am in Thailand aanvaar. Die ASEAN-gemeenskap, wat oorspronklik teen 2020 sou begin, is tydens die twaalfde spitsberaad in Cebu in 2007 versnel en het op 31 Desember 2015 in werking getree. Die ASEAN-sekretariaat, met die sekretaris-generaal aan die hoof, is in Suid-Djakarta gesetel.

Ekonomie

Die lidstate van ASEAN verteenwoordig van die uiteenlopendste ekonomieë ter wêreld, van Singapoer met een van die hoogste bruto binnelandse produkte per kop tot Mianmar, Kambodja en Oos-Timor met die laagste. Indonesië is met verre die grootste ekonomie van die blok en maak ongeveer 'n derde van die gesamentlike bruto binnelandse produk uit.

Bevolking en bruto binnelandse produk van die lidstate (2026, IMF-skattings)

Land	Bevolking (miljoen)	BBP nominaal (miljard $)	BBP per kop ($)	BBP (KKP) per kop (int. $)
Indonesië	285,7	1 539,9	5 362	18 973
Singapoer	5,9	659,6	107 758	173 708
Thailand	71,2	580,0	8 105	27 441
Viëtnam	101,6	527,3	5 115	19 649
Filippyne	116,8	512,2	4 443	13 639
Maleisië	36,0	516,4	15 085	46 986
Mianmar	54,9	83,8	1 519	5 315
Kambodja	17,8	52,4	2 902	8 890
Laos	7,9	19,0	2 403	10 964
Broenei	0,5	16,9	36 288	97 858
Oos-Timor	1,4	2,2	1 520	5 270
ASEAN	704,8	4 509,7	6 398	20 258

Vryhandel

In 1992 is die skema vir 'n gemeenskaplike effektiewe voorkeurtarief aanvaar as 'n tydskedule om tariewe af te skaf en so die streek se mededingende voordeel as produksiebasis vir die wêreldmark te verhoog. Dié reëling het as raamwerk gedien vir die ASEAN-vryhandelsgebied (AFTA), wat op 28 Januarie 1992 in Singapoer onderteken is. Vryhandelsinisiatiewe binne die blok word vandag deur die ASEAN-ooreenkoms oor handel in goedere en die ooreenkoms oor doeanesake gedryf.

ASEAN het in Augustus 2007 aangekondig dat dit vryhandelsooreenkomste met Japan, Suid-Korea, Indië, Australië, Nieu-Seeland en China teen 2013 wou voltooi. Die ooreenkoms met Australië en Nieu-Seeland is op 27 Februarie 2009 onderteken, en dié met China, Indië en Suid-Korea het op 1 Januarie 2010 in werking getree. In November 2020 het die tien lidlande van destyds saam met Australië, China, Japan, Nieu-Seeland en Suid-Korea die Regionale Omvattende Ekonomiese Vennootskap onderteken, die grootste vryhandelsblok ter wêreld gemeet aan bevolking.

Die binnemark

ASEAN het beoog om teen die einde van 2015 'n enkele mark te vestig wat op vier vryhede gebou is: die vrye vloei van goedere, dienste, geskoolde arbeid en kapitaal. Die ASEAN-ekonomiese Gemeenskap is in 2015 gevorm, maar die blok het sowat 20 % van die harmoniseringsbepalings wat vir 'n gemeenskaplike mark nodig is, uitgestel en 'n nuwe mikpunt van 2025 gestel. In Mei 2025 is 'n nuwe Gemeenskapsvisie 2045 en 'n strategiese plan vir 2026 tot 2030 aanvaar, met die enkele mark steeds as doelwit.

Die ASEAN-raamwerkooreenkoms oor handel in dienste is in Desember 1995 in Bangkok aanvaar. Kragtens dié ooreenkoms neem die lidstate aan opeenvolgende rondtes onderhandelinge deel om die handel in dienste te liberaliseer. Ooreenkomste oor wedersydse erkenning is vir agt beroepe beding – geneeshere, tandartse, verpleegkundiges, argitekte, ingenieurs, rekenmeesters, landmeters en toerismekundiges – sodat lede van dié beroepe sedert die einde van 2015 in enige lidstaat kan werk.

Die enkele mark sluit ook 'n gemeenskaplike lugvaartmark in, wat daarop gemik is om lugreise tussen die lidstate te liberaliseer. Sedert 1 Desember 2008 is beperkings op die derde en vierde lugvryhede tussen die hoofstede van die lidstate vir passasiersdienste opgehef, van 1 Januarie 2009 is die vragdienste in die streek volledig geliberaliseer, en op 1 Januarie 2011 het volle liberalisering van die vyfde-vryheidsregte tussen alle hoofstede in werking getree.

Toerisme

Toerisme is een van die sleutelgroeisektore van die streek en het veerkragtig gebly te midde van wêreldwye ekonomiese uitdagings. Samewerking op dié gebied is in 1976 geformaliseer, en die eerste ASEAN-toerismeforum is in Oktober 1981 in Kuala Lumpur gehou. Met die instelling van visumvrye reise tussen die lidstate het reise binne die blok sterk toegeneem: in 2010 was 34 miljoen van die 73 miljoen toeriste in die lidstate uit ander ASEAN-lande, en in 2015 het die streek 109 miljoen toeriste getrek, 34 % meer as die 81 miljoen van 2011. Toerisme is in 2012 op 4,6 % van ASEAN se bruto binnelandse produk beraam – 10,9 % wanneer alle indirekte bydraes ingereken word – en het 9,3 miljoen mense regstreeks in diens gehad.

Energie

Ondanks pogings sedert 1997 om 'n ASEAN-kragnetwerk en gepaardgaande handel te vestig, bly die handel in elektrisiteit oor grense heen beperk: dit beloop slegs sowat 5 % van die kragopwekking, terwyl die handel in steenkool en gas onderskeidelik 86 % en 53 % beloop.

Monetêre samewerking

Die gedagte van 'n gemeenskaplike Asiatiese geldeenheid het in die middel-1990's ontstaan, maar het na die Asiatiese finansiële krisis van 1997 op die agtergrond geskuif. Die krisis, wat by die Thaise baht begin het en die valutas en bankstelsels van verskeie lidlande swaar getref het, het eerder tot 'n stelsel van onderlinge finansiële ondersteuning gelei.

In Mei 2000 het die finansministers van ASEAN saam met dié van China, Japan en Suid-Korea in Chiang Mai in Thailand ooreengekom op 'n netwerk van tweeledige valutaruilooreenkomste waarmee 'n land met 'n betalingsbalanskrisis vinnig aan buitelandse valuta kon kom. Dié Chiang Mai-inisiatief is in 2010 gemultilateraliseer tot 'n gesamentlike fonds, en die ASEAN+3-makro-ekonomiese navorsingsbureau is in 2011 in Singapoer gestig om die streek se ekonomieë te monitor. 'n Werklike monetêre unie met 'n gemeenskaplike geldeenheid bly egter 'n verre vooruitsig: die elf lidlande gebruik steeds elf verskillende geldeenhede en hul ekonomieë verskil te sterk in grootte en ontwikkelingsvlak.

Buitelandse betrekkinge

ASEAN onderhou formele betrekkinge met lande buite die streek op drie vlakke. Die dialoogvennote is Australië, Kanada, China, die Europese Unie, Indië, Japan, Nieu-Seeland, Rusland, Suid-Korea, Turkye, die Verenigde Koninkryk en die Verenigde State. Die sektorale dialoogvennote is Brasilië, Denemarke, Duitsland, Marokko, Noorweë, Pakistan, Suid-Afrika, Switserland, Katar en die Verenigde Arabiese Emirate, en die ontwikkelingsvennote is Chili, Frankryk, Italië, Nederland en Peru.

Die ASEAN+3-forum bring die lidlande saam met China, Japan en Suid-Korea, terwyl die Oos-Asiatiese Spitsberaad daarby ook Australië, Indië, Nieu-Seeland, Rusland en die Verenigde State insluit. Die ASEAN-streeksforum, wat in 1994 gestig is, is die belangrikste veiligheidsdialoog van die streek.

Die mees omstrede kwessie in ASEAN se buitelandse betrekkinge is die oorvleuelende gebiedsaansprake in die Suid-Chinese See, waar die aansprake van China teenoor dié van Viëtnam, die Filippyne, Maleisië en Broenei staan. Omdat ASEAN by konsensus besluit en verskeie lidlande nie self aanspraakmakers is nie, was die organisasie sedert die 1990's nie in staat om 'n eenvormige standpunt daaroor te formuleer nie.

Kritiek

ASEAN se beginsel van nie-inmenging het herhaaldelik kritiek uitgelok wanneer lidlande hul eie burgers skade aandoen. Die vervolging van die Rohingia-minderheid in Mianmar sedert 2017, wat volgens die Verenigde Nasies met etniese suiwering gepaard gegaan het, en die staatsgreep in daardie land in Februarie 2021 het die grense van die organisasie se instrumente blootgelê. ASEAN het ná die staatsgreep 'n vyfpuntkonsensus met die militêre bewind ooreengekom en die bewind se verteenwoordigers van spitsberade uitgesluit, maar dit kon nie die uitvoering van die ooreenkoms afdwing nie.

Bevolking, tale en godsdiens

Met meer as 680 miljoen inwoners is ASEAN se gesamentlike bevolking groter as dié van die Europese Unie en die derde grootste ná Indië en China. Die verspreiding is baie ongelyk: Indonesië alleen het meer as 40 % van die totaal, terwyl Broenei met minder as 'n halfmiljoen inwoners en Oos-Timor met sowat 1,4 miljoen die kleinste lidlande is. Die bevolkingsdigtheid wissel van baie hoog in Singapoer en op Java tot laag in dele van Laos en op Borneo.

Taalkundig is die streek een van die mees uiteenlopende ter wêreld. Die grootste tale is Indonesies en Maleisies, wat nou verwant is, Viëtnamees, Thai, Filippyns, Birmaans, Khmer, Laoties en Tetum, benewens honderde streektale en die tale van die groot Chinese en Indiese diasporagemeenskappe. Geen van dié tale is 'n amptelike taal van die organisasie nie: Engels is die enigste werktaal van ASEAN en die taal waarin al sy dokumente en vergaderings verloop.

Ook op godsdienstige gebied is die verskeidenheid groot. Die Islam is die grootste godsdiens van die blok, hoofsaaklik weens Indonesië, wat die grootste Moslembevolking ter wêreld het, saam met Maleisië en Broenei. Die Boeddhisme oorheers op die vasteland – in Thailand, Mianmar, Kambodja, Laos en Viëtnam – terwyl die Rooms-Katolieke Kerk die grootste geloofsgemeenskap in die Filippyne en Oos-Timor is. Hindoeïsme, die Konfusianisme, Taoïsme, die Christendom in ander vorme en verskeie inheemse gelowe kom ook wyd voor.

Onderwys, kultuur en sport

Samewerking op die gebied van onderwys en kultuur vind deur verskeie instellings plaas. Die ASEAN-universiteitsnetwerk, wat in 1995 gestig is, koördineer samewerking tussen vooraanstaande universiteite in die lidlande en werk aan die erkenning van kwalifikasies oor grense heen. Die Southeast Asian Ministers of Education Organization is reeds in 1965 gestig en tree as die streek se belangrikste liggaam vir onderwyssamewerking op.

Die S.E.A. Write Award word sedert 1979 jaarliks aan skrywers en digters uit die lidlande toegeken en is die vooraanstaandste letterkundige prys van die streek. Op sportgebied word die Suidoos-Asiatiese Spele elke twee jaar aangebied om kulturele uitruiling te bevorder, en die ASEAN-sokkerfederasie reël die streek se belangrikste sokkertoernooi.

Openbare gesondheid

ASEAN het by verskeie geleenthede saam met die ASEAN+3-vennote 'n gesamentlike streeksreaksie op pandemies gekoördineer. Tydens die SARS-uitbraak van 2002 tot 2004 het die lidlande en die ASEAN+3-vennote maatreëls vir die onmiddellike sowel as die medium termyn uitgewerk. Hulle het ooreengekom om beste praktyke teen die siekte te deel, die samewerking tussen hul onderskeie gesondheidsowerhede te versterk en reisprosedures te harmoniseer sodat behoorlike gesondheidsifting kon plaasvind. China het ook aangebied om 1,2 miljoen dollar tot die ASEAN-SARS-fonds by te dra.

Tydens die H1N1-pandemie is op 8 Mei 2009 'n spesiale vergadering van die gesondheidsministers van ASEAN en die ASEAN+3-vennote gehou, waar ooreengekom is dat blitslyne tussen die openbare gesondheidsowerhede gevestig word, dat gesamentlike reaksiespanne gevorm word en dat navorsingspogings versterk word.

Simbole

Die vlag van ASEAN toon tien geelbruin rysstingels binne 'n rooi sirkel op 'n blou agtergrond. Die stingels stel die tien lande voor wat by die aanvaarding van die vlag lid was, saamgebind as simbool van eenheid; blou staan vir vrede en stabiliteit, rooi vir moed en dinamiek, wit vir suiwerheid en geel vir voorspoed. Die leuse van die organisasie is "Een visie, een identiteit, een gemeenskap", en die volkslied is The ASEAN Way, wat in 2008 gekies is. Die 8ste van Augustus, die dag waarop die ASEAN-verklaring in 1967 onderteken is, word as ASEAN-dag gevier.

Instellings

• Universiteitsnetwerk
• S.E.A. Write Award
• Sokkerfederasie

Sekretaris-generaals

Sekretaris-generaals van ASEAN
Naam	Ampstermyn	Land
Hartono Dharsono	7 Junie 1976 – 18 Februarie 1978	Indonesië
Umarjadi Notowijono	19 Februarie 1978 – 30 Junie 1978	Indonesië
Ali Abdullah	10 Julie 1978 – 30 Junie 1980	Maleisië
Narciso G. Reyes	1 Julie 1980 – 1 Julie 1982	Filippyne
Chan Kai Yau	18 Julie 1982 – 15 Julie 1984	Singapoer
Phan Wannamethee	16 Julie 1984 – 15 Julie 1986	Thailand
Roderick Yong	16 Julie 1986 – 16 Julie 1989	Broenei
Rusli Noor	17 Julie 1989 – 1 Januarie 1993	Indonesië
Ajit Singh	1 Januarie 1993 – 31 Desember 1997	Maleisië
Rodolfo Severino jr.	1 Januarie 1998 – 31 Desember 2002	Filippyne
Ong Keng Yong	1 Januarie 2003 – 31 Desember 2007	Singapoer
Surin Pitsuwan	1 Januarie 2008 – 31 Desember 2012	Thailand
Lê Lương Minh	1 Januarie 2013 – 31 Desember 2017	Viëtnam
Lim Jock Hoi	1 Januarie 2018 – 31 Desember 2022	Broenei
Kao Kim Hourn	1 Januarie 2023 – hede	Kambodja

Sien ook

• Suidoos-Asië
• Europese Unie
• Suid-Chinese See

Bronnelys

Algemeen

• (en) "ASEAN". Encyclopædia Britannica. Besoek op 28 Oktober 2025.

Eksterne skakels

• (en) Amptelike tuisblad
• (en) ASEAN-volkslied
• (en) Southeast Asian Ministers of Education Organization
• (en) ASEAN News Network