Jump to content

Mabag-o nga enerhiya

Usba ang mga sumpay
Gikan sa Wikipedia, ang gawasnong ensiklopedya

Ang renewable energy (gitawag usab nga green energy ) usa ka enerhiya nga hinimo gikan sa renewable natural resources nga gipulihan sa usa ka takdang panahon sa tawo . Ang labing kaylap nga gigamit nga mga klase sa renewable energy mao ang solar energy, wind power, ug hydropower . Ang bioenergy ug geothermal nga gahum hinungdanon usab sa pipila ka mga nasud. Ang mga instalasyon sa nabag-o nga enerhiya mahimong dako o gamay ug angay alang sa mga urban ug rural nga lugar. Ang nabag-o nga enerhiya kasagarang gigamit uban sa dugang nga elektripikasyon . Kini adunay daghang mga benepisyo: ang kuryente makadala sa kainit ug mga sakyanan nga episyente ug limpyo sa punto sa pagkonsumo. [1][2] Ang mga pabagu-bago nga tinubdan sa renewable energy mao kadtong adunay nag-usab-usab nga kinaiya, sama sa wind power ug solar power. Sa kasukwahi, ang kontroladong mga tinubdan sa renewable energy naglakip sa dammed hydroelectricity, bioenergy, o geothermal power.

Para mahimong mabag-o ang usa ka enerhiya, kinahanglan kini nga walay kinutuban nga tinubdan [3] . Busa, ang gahum nukleyar dili giisip nga mabag-o, tungod sa pagsalig niini sa dili mabag-o nga sugnod. [4]

Ang mga sistema sa nabag-o nga enerhiya paspas nga nahimong mas episyente ug mas barato sa miaging 40 ka tuig. [5] Kadaghanan sa bag-ong na-instalar nga kapasidad sa kuryente sa tibuok kalibutan karon mabag-o na. [6] Ang mga tinubdan sa mabag-o nga enerhiya, sama sa solar ug wind power, nakasinati og dakong pagkunhod sa gasto sa miaging dekada, nga naghimo niini nga mas kompetitibo sa tradisyonal nga mga fossil fuel. [7] Sa pipila ka mga lokasyon, ang photovoltaic solar o onshore wind mao ang pinakabarato nga bag-ong gitukod nga kuryente. [8] Gikan sa 2011 hangtod 2021, ang renewable energy mitubo gikan sa 20% ngadto sa 28% sa suplay sa kuryente sa kalibutan. Ang gahom gikan sa adlaw ug hangin mao ang hinungdan sa kadaghanan niini nga pag-usbaw, nga mitubo gikan sa hiniusa nga 2% ngadto sa 10%. Ang paggamit sa enerhiyang fossil mikunhod gikan sa 68% ngadto sa 62%. [9] Sa tuig 2025, ang mga renewable energy mikabat ug sobra sa 30% sa global nga pagmugna og kuryente ug gibanabana nga moabot ug sobra sa 45% sa tuig 2030. [10] [11] Daghang mga nasud ang adunay mga renewable energy nga nakatampo og sobra sa 20% sa ilang kinatibuk-ang suplay sa enerhiya, diin ang uban nagmugna og sobra sa katunga o bisan sa tanan nilang kuryente gikan sa renewable sources. [12][13]

Ang pangunang motibasyon sa paggamit sa renewable energy imbes nga fossil fuels mao ang pagpakunhod sa greenhouse gas emissions, nga maoy hinungdan sa climate change . Sa kinatibuk-an, ang mga tinubdan sa renewable energy dili kaayo makahugaw kon itandi sa mga fossil fuel. [14] Ang mga renewable energy (EE) mas gamay usab ang polusyon sa hangin kon itandi sa mga fossil fuel, nga makapaayo sa panglawas sa publiko, ug dili kaayo saba . [15] Gibanabana sa International Energy Agency nga aron makab-ot ang net zero emissions sa 2050, 90% sa global nga kuryente kinahanglan nga mamugna gikan sa renewables. [16] Ang kasamtangang gikusgon sa pagpalapad sa nabag-o nga enerhiya layo pa kaayo niining gikinahanglan nga gikusgon sa tibuok kalibutan, [17] lakip na sa mga dagkong ekonomiya nga adunay taas nga kapasidad sa pinansyal sama sa G7 ug EU. [18]

Ang paggamit sa renewable energy nag-atubang gihapon og mga babag, ilabina ang mga subsidyo sa fossil fuel, [19] ang pag-lobby sa mga kasamtangang power providers, [20] ug ang lokal nga pagsupak sa paggamit sa yuta para sa mga renewable installation. [21] [22] Sama sa tanang pagmina, ang pagkuha sa mga mineral nga gikinahanglan alang sa daghang mga teknolohiya sa renewable energy moresulta usab sa kadaot sa kalikopan. [23]

Ang uban nag-isip usab sa gahum nukleyar nga usa ka mabag-o nga gigikanan sa kuryente, bisan kung kini kontrobersyal, tungod kay ang enerhiya nukleyar nanginahanglan pagmina sa uranium, usa ka dili mabag-o nga kapanguhaan.

Mga Reperensya

[usba | usba ang wikitext]
  1. ↑ Armaroli, Nicola; Balzani, Vincenzo (2011). "Towards an electricity-powered world". Energy and Environmental Science. 4 (9): 3193–3222. Bibcode:2011EnEnS...4.3193A. doi:10.1039/c1ee01249e.
  2. ↑ Armaroli, Nicola; Balzani, Vincenzo (2016). "Solar Electricity and Solar Fuels: Status and Perspectives in the Context of the Energy Transition". Chemistry – A European Journal. 22 (1): 32–57. Bibcode:2016ChEuJ..22...32A. doi:10.1002/chem.201503580. PMID 26584653.
  3. ↑ Nations, United. "What is renewable energy?". United Nations (in English). Retrieved 2026-08-19.
  4. ↑ "Is nuclear energy renewable? | Natural History Museum". www.nhm.ac.uk (in English). Retrieved 2026-08-19.
  5. ↑ "Renewable Energy Now Accounts for a Third of Global Power Capacity". irena.org. 2 April 2019. Archived from the original on 2 April 2019. Retrieved 2 December 2020.
  6. ↑ "Renewable Energy Now Accounts for a Third of Global Power Capacity". irena.org. 2 April 2019. Archived from the original on 2 April 2019. Retrieved 2 December 2020.
  7. ↑ "2023 Levelized Cost Of Energy+". www.lazard.com (in English). Retrieved 2024-06-10.
  8. ↑ IEA (2020). Renewables 2020 Analysis and forecast to 2025 (Report). p. 12. Archived from the original on 26 April 2021. Retrieved 27 April 2021.
  9. ↑ "Renewables 2022". Global Status Report (renewable energies): 44. 14 June 2019. Archived from the original on 24 May 2019. Retrieved 5 September 2022.
  10. ↑ "Global Electricity Review 2025". Ember (in English (America)). Retrieved 2025-04-11.
  11. ↑ "Renewables - Energy System". IEA (in English (British)).
  12. ↑ Sensiba, Jennifer (2021-10-28). "Some Good News: 10 Countries Generate Almost 100% Renewable Electricity". CleanTechnica. Archived from the original on 17 November 2021. Retrieved 2021-11-22.
  13. ↑ Sensiba, Jennifer (2021-10-28). "Some Good News: 10 Countries Generate Almost 100% Renewable Electricity". CleanTechnica. Archived from the original on 17 November 2021. Retrieved 2021-11-22.
  14. ↑ Ehrlich, Robert; Geller, Harold A.; Geller, Harold (2018). Renewable energy: a first course (2nd ed.). Boca Raton London New York: Taylor & Francis, CRC Press. ISBN 978-1-138-29738-8.
  15. ↑ Ehrlich, Robert; Geller, Harold A.; Geller, Harold (2018). Renewable energy: a first course (2nd ed.). Boca Raton London New York: Taylor & Francis, CRC Press. ISBN 978-1-138-29738-8.
  16. ↑ "Rapid rollout of clean technologies makes energy cheaper, not more costly". International Energy Agency (in English). 2024-05-30. Retrieved 2024-05-31.
  17. ↑ Cherp, Aleh; Vinichenko, Vadim; Tosun, Jale; Gordon, Joel A.; Jewell, Jessica (19 July 2021). "National growth dynamics of wind and solar power compared to the growth required for global climate targets". Nature Energy. 6 (7): 742–754. Bibcode:2021NatEn...6..742C. doi:10.1038/s41560-021-00863-0.
  18. ↑ Suzuki, Masahiro; Jewell, Jessica; Cherp, Aleh (December 2023). "Have climate policies accelerated energy transitions? Historical evolution of electricity mix in the G7 and the EU compared to net-zero targets". Energy Research & Social Science. 106 103281. Bibcode:2023ERSS..10603281S. doi:10.1016/j.erss.2023.103281. hdl:20.500.14018/14250.
  19. ↑ Timperley, Jocelyn (21 October 2021). "Why fossil fuel subsidies are so hard to kill". Nature. 598 (7881): 403–405. Bibcode:2021Natur.598..403T. doi:10.1038/d41586-021-02847-2. PMID 34671143.
  20. ↑ Lockwood, Matthew; Mitchell, Catherine; Hoggett, Richard (May 2020). "Incumbent lobbying as a barrier to forward-looking regulation: The case of demand-side response in the GB capacity market for electricity". Energy Policy. 140 111426. Bibcode:2020EnPol.14011426L. doi:10.1016/j.enpol.2020.111426. hdl:10871/120327.
  21. ↑ {{cite journal}}: Empty citation (help)
  22. ↑ "Net Zero by 2050 – Analysis". IEA (in English (British)). 18 May 2021. Retrieved 2023-03-19.
  23. ↑ Isaacs-Thomas, Bella (2023-12-01). "Mining is necessary for the green transition. Here's why experts say we need to do it better". PBS NewsHour (in English (America)). Retrieved 2024-05-31.
Gikuha gikan sa "https://ceb.wikipedia.org/w/index.php?title=Mabag-o_nga_enerhiya&oldid=37103236"