ჹინაარსზე გადასვლა

რუბიდიუმი

Checked
მასალა ვიკიპედიიდან — áƒ—áƒáƒ•áƒ˜áƒĄáƒŁáƒ€áƒáƒšáƒ˜ ენáƒȘიკლოპედია
რუბიდიუმი
37Rb
85.4678
5s1
რუბიდიუმი, 37Rb
ზოგადი თვისებები
მარჱივი ნივთიერების ვიზუალური აჩწერა მოვერáƒȘáƒźáƒšáƒ˜áƒĄáƒ€áƒ áƒ-თეთრი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ ლითონი
სჱანდ. აჱომური
წონა
Ar°(Rb)
85.4678±0.0003
85.4678±0.001 (დამრგვალებული)
რუბიდიუმი პერიოდულ სისჱემაჹი
წყალბადი ჰელიუმი
ლითიუმი ბერილიუმი ბორი ნაჼჹირბადი აზოჱი ჟანგბადი Ⴠთორი ნეონი
ნაჱრიუმი მაგნიუმი ალუმინი სილიáƒȘიუმი áƒ€áƒáƒĄáƒ€áƒáƒ áƒ˜ გოგირდი Ⴤლორი არგონი
კალიუმი კალáƒȘიუმი სკანდიუმი ჱიჱანი ვანადიუმი Ⴤრომი მანგანუმი რკინა კობალჱი ნიკელი áƒĄáƒžáƒ˜áƒšáƒ”áƒœáƒ«áƒ˜ თუთია გალიუმი გერმანიუმი დარიჹჼანი სელენი ბრომი კრიპჱონი
რუბიდიუმი სჱრონáƒȘიუმი იჱრიუმი áƒȘირკონიუმი ნიობიუმი მოლიბდენი áƒąáƒ”áƒ„áƒœáƒ”áƒȘიუმი რუთენიუმი როდიუმი პალადიუმი ვერáƒȘჼლი კადმიუმი ინდიუმი კალა სჱიბიუმი ჱელური იოდი áƒ„áƒĄáƒ”áƒœáƒáƒœáƒ˜
áƒȘეზიუმი ბარიუმი ლანთანი áƒȘერიუმი პრაზეოდიმი ნეოდიმი პრომეთიუმი სამარიუმი ევროპიუმი გადოლინიუმი ჱერბიუმი დისპროზიუმი ჰოლმიუმი ერბიუმი თულიუმი იჱერბიუმი ლუჱეáƒȘიუმი áƒ°áƒáƒ€áƒœáƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ ჱანჱალი ვოლჀრამი რენიუმი ოსმიუმი ირიდიუმი პლაჱინა ოჄრო ვერáƒȘჼლისწყალი თალიუმი ჱყვია ბისმუჱი პოლონიუმი აქჹაჹი რადონი
ჀრანáƒȘიუმი რადიუმი áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒœáƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ თორიუმი áƒžáƒ áƒáƒąáƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒœáƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ ურანი (ელემენჱი) ნეპჱუნიუმი პლუჱონიუმი ამერიáƒȘიუმი კიურიუმი ბერკელიუმი áƒ™áƒáƒšáƒ˜áƒ€áƒáƒ áƒœáƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ აინჹჱაინიუმი áƒ€áƒ”áƒ áƒ›áƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ მენდელევიუმი ნობელიუმი ლოურენსიუმი áƒ áƒ”áƒ–áƒ”áƒ áƒ€áƒáƒ áƒ“áƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ დუბნიუმი სიბორგიუმი ბორიუმი ჰასიუმი მეიჱნერიუმი დარმჹჱადჱიუმი რენჱგენიუმი კოპერნიáƒȘიუმი ნიჰონიუმი áƒ€áƒšáƒ”áƒ áƒáƒ•áƒ˜áƒŁáƒ›áƒ˜ მოსკოვიუმი ლივერმორიუმი ჱენესინი ოგანესონი
K
↑
Rb
↓
Cs
კრიპჱონი ← რუბიდიუმი → სჱრონáƒȘიუმი
აჱომური ნომერი (Z) 37
áƒŻáƒ’áƒŁáƒ€áƒ˜ 1 áƒŻáƒ’áƒŁáƒ€áƒ˜ (ჱუჱე ლითონები)
პერიოდი 5 პერიოდი
ბლოკი s-ბლოკი
áƒ”áƒšáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒáƒœáƒŁáƒšáƒ˜ áƒ™áƒáƒœáƒ€áƒ˜áƒ’áƒŁáƒ áƒáƒȘია [Kr] 5s1
áƒ”áƒšáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒáƒœáƒ˜ გარსზე 2, 8, 18, 8, 1
ელემენჱის აჱომის áƒĄáƒ„áƒ”áƒ›áƒ
áƒ€áƒ˜áƒ–áƒ˜áƒ™áƒŁáƒ áƒ˜ თვისებები
აგრეგეგაჱული მდგომ. ნსპ-ჹი მყარი სჼეული
დნობის
ჱემპერაჱურა
39.30 °C ​(312.45 K, ​​102.74 °F)
დუჩილის
ჱემპერაჱურა
688 °C ​(961 K, ​​1270 °F)
სიმკვრივე (ო.ჱ.) 1.532 გ/სმ3
სიმკვრივე (ლ.წ.) 1.46 გ/სმ3
სამმაგი წერჱილი 312.41 K, ​ კპა
კრიჱიკული წერჱილი 2093 K, 16 მპა
დნობის კუთ. სითბო 2.19 კჯ/მოლი
აორთჄ. კუთ. სითბო 69 კჯ/მოლი
მოლური თბოჱევადობა 31.060 ჯ/(მოლი·K)
ნაჯერი áƒáƒ áƒ—áƒ„áƒšáƒ˜áƒĄ წნევა
P (პა) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T (K)-ზე 434 486 552 641 769 958
აჱომის თვისებები
ჟანგვის ჼარისჼი −1, +1
áƒ”áƒšáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒáƒ“áƒŁáƒšáƒ˜ პოჱენáƒȘიალი 2.92 ვ
áƒ”áƒšáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒÂ­áƒŁáƒáƒ áƒ§áƒáƒ€áƒ˜áƒ—áƒáƒ‘áƒ პოლინგის სკალა: 0.82
იონიზაáƒȘიიქ ენერგია
  • 1: 403 კჯ/მოლ
  • 2: 2632.1 კჯ/მოლ
  • 3: 3859.4 კჯ/მოლ
აჱომის რადიუსი ემპირიული: 248 პმ
კოვალენჱური რადიუსი (rcov) 220±9 პმ
იონური
რადიუსი
(rion)
(+1e)147 პმ
ვან-დერ-ვალსის რადიუსი 303 პმ
მოლური მოáƒȘულობა 55.9 სმ3/მოლი

რუბიდიუმის áƒĄáƒžáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒáƒšáƒŁáƒ áƒ˜ ზოლები
სჼვა თვისებები
ბუნებაჹი გვჼვდება პირველადი ნუკლიდების საჼით
მესრის ქჹრუჄჹურა კუბური მოáƒȘულობაáƒȘენჱრირებული
მესრის პერიოდი 5.710 Å
ბგერის áƒĄáƒ˜áƒ©áƒ„áƒáƒ áƒ” 1300 მ/წმ (20 °C)
თერმული გაჀართოება 90 ”მ/(მ·K)
ჼვედრითი თბოჱევადობა 31.1 ჯ/(K·მოლ)
თბოგამჱარობა 58.2 ვჱ/(მ·K)
მაგნეჱიზმი პარამაგნეჱიკი
მაგნიჱური ამთვისებლობა +17.0×10−6 სმ3/მოლ
იუნგას მოდული 2.4 გპა
დრეკადობის მოდული 2.5 გპა
მოოსის მეთოდი 0.3
ბრინელის მეთოდი 0.216 მპა
CAS ნომერი 7440-17-7
ისჱორია
ა჊მომჩენია რობერჱ ბუნზენი და გუსჱავ áƒ™áƒ˜áƒ áƒźáƒ°áƒáƒ€áƒ˜ (1861)
პირველი მიმჩებია George de Hevesy
რუბიდიუმის მთავარი იზოჱოპები
იზო­ჱოპი გავრáƒȘე­ლება­დობა ნაჼევ.
დაჹლა
(t1/2)
რადიო.
დაჹლა
áƒžáƒ áƒÂ­áƒ“áƒŁáƒ„áƒąáƒ˜
82Rb სინთ 1.2575 წთ ÎČ+ 82Kr
83Rb სინთ 86.2 დჩ-჊ Δ 83Kr
γ –
84Rb სინთ 32.9 დჩ-჊ Δ 84Kr
ÎČ+ 84Kr
γ –
ÎČ− 84Sr
85Rb 72.17% სჱაბილური
86Rb სინთ 18.7 დჩ-჊ ÎČ− 86Sr
γ –
87Rb 27.83% 4.97×1010 ჏ ÎČ− 87Sr
‱

რუბიდიუმი[1][2] (ლათ. Rubidium; áƒ„áƒ˜áƒ›áƒ˜áƒŁáƒ áƒ˜ სიმბოლო — ) — ელემენჱთა პერიოდული სისჱემის მეჼუთე პერიოდის, პირველი áƒŻáƒ’áƒŁáƒ€áƒ˜áƒĄ (áƒ›áƒáƒ«áƒ•áƒ”áƒšáƒ”áƒ‘áƒŁáƒšáƒ˜ áƒ™áƒšáƒáƒĄáƒ˜áƒ€áƒ˜áƒ™áƒáƒȘიით — პირველი áƒŻáƒ’áƒŁáƒ€áƒ˜áƒĄ მთავარი áƒ„áƒ•áƒ”áƒŻáƒ’áƒŁáƒ€áƒ˜áƒĄ, Iა) áƒ„áƒ˜áƒ›áƒ˜áƒŁáƒ áƒ˜ ელემენჱი. მისი აჱომური ნომერია — 37, აჱომური მასა — 85.468, tდნ — 39.30 °C, tდუჩ — 688 °C, სიმკვრივე — 1.532 გ/სმ3. მოვერáƒȘáƒźáƒšáƒ˜áƒĄáƒ€áƒ áƒ-თეთრი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ ლითონი. მიეკუთვნება ჱუჱე ლითონებს. ბუნებრივი რუბიდიუმი ედგება ორი იზოჱოპის ნარევისაგან და . 1861 წელს რუბიდიუმი áƒáƒŠáƒ›áƒáƒáƒ©áƒ˜áƒœáƒ”áƒĄ რ. ბუნზენმა და გ. áƒ™áƒ˜áƒ áƒźáƒ°áƒáƒ€áƒ›áƒ მინერალების áƒĄáƒžáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒáƒĄáƒ™áƒáƒžáƒ˜áƒŁáƒšáƒ˜ ანალიზის დროს. 1863 წელს ლითონური რუბიდიუმი პირველად მიჩებულ იჄნა რ. ბუნზენის მიერ.

1861 წელს გუსჱავ áƒ™áƒ˜áƒ áƒźáƒ°áƒáƒ€áƒ›áƒ და რობერჱ ბუნზენმა რუბიდიუმი áƒáƒŠáƒ›áƒáƒáƒ©áƒ˜áƒœáƒ”áƒĄ მინერალური წყლის áƒáƒáƒ áƒ—áƒ„áƒšáƒ”áƒ‘áƒ˜áƒĄ ჹემდეგ მიჩებული áƒœáƒáƒšáƒ”áƒ„áƒ˜áƒĄ áƒĄáƒžáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒ˜áƒĄ ჹესწავლით. საჼელწოდება „რუბიდიუმი“ მიიჩო მისი áƒĄáƒžáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒ˜áƒĄ მეწამური áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ გამო.

1883 წელს ბუნზენმა პირველად მიიჩო მეჱალური რუბიდიუმი. რუბიდიუმი ბუნებაჹი გავრáƒȘელებულია ნაერთების საჼით. დედამიწის ჏ია჊ლი მისი ჹემáƒȘველობა უდრის 8,3*10-3 წონით პროáƒȘენჱს. მეჱწილად სილიáƒȘიუმისა და ალუმინის áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ”áƒ‘áƒ—áƒáƒœ ერთად კარნალიჱი KCl*MgCl2*6H2O მáƒȘირე რაოდენობით ჹეიáƒȘავს რუბიდიუმის áƒ„áƒšáƒáƒ áƒ˜áƒ“áƒĄ (RbCl). რუბიდიუმის მისაჩებად, მისი ჹემáƒȘველი მადნები გადაყავთ ჼსნადი მარილის-áƒ„áƒšáƒáƒ áƒ˜áƒ“áƒ˜áƒĄ áƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒáƒąáƒ˜áƒĄ ან ნიჱრაჱის მდგომარეობაჹი, საიდანაáƒȘ სპეáƒȘიალური რეაჄáƒȘიების გამოყენებით გამოყოჀენ რუბიდიუმს ნაერათის საჼით. მეჱალურ რუბიდიუმს იჩებენ მისი ნაერთის ნალჩობის áƒ”áƒšáƒ”áƒ„áƒąáƒ áƒáƒšáƒ˜áƒ–áƒ˜áƒ— ვაკუუმჹი, ან ინერჱული გაზის áƒáƒąáƒ›áƒáƒĄáƒ€áƒ”áƒ áƒáƒšáƒ˜, მას იჩებენ აგრეთვე მისი áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ˜áƒĄ აჩდგენით:

  • (900 გრადუსი)
  • (700 გრადუსი)

სჱანდარჱული აჱომური მასა

[áƒ áƒ”áƒ“áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒ áƒ”áƒ‘áƒ | წყაროს áƒ áƒ”áƒ“áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒ áƒ”áƒ‘áƒ]

რუბიდიუმის სჱანდარჱულ აჱომურ მასად მიჩებულია — 85,4678, რომელიáƒȘ როგორáƒȘ წესი იანგარიჹება ბუნებაჹი არსებულ ყველა სჱაბილურ იზოჱოპჱთა საჹუალო ჹეწონილი მასით, მათი დედამიწის áƒ„áƒ”áƒ áƒ„áƒĄáƒ და áƒáƒąáƒ›áƒáƒĄáƒ€áƒ”áƒ áƒáƒšáƒ˜ გავრáƒȘელების პროპორáƒȘიულად.

იზოჱოპი Z N აჱომური მასა
(მ.ა.ე.)
% ბუნებაჹი საჹუალო
ჹეწონილი
85Rb 37 48 84,911789738 72,17 % 61,280839
87Rb 37 50 86,909180527 27,83 % 24,186825
Ar, სჱან.(Rb) 85,46766

იქ áƒ›áƒĄáƒŁáƒ‘áƒŁáƒ„áƒ˜ ელემენჱია, d=1,532გ/სმ3, ვერáƒȘáƒźáƒšáƒ˜áƒĄáƒ€áƒ”áƒ áƒ˜, მოáƒȘულობა áƒȘენჱრისებური კუბური áƒ€áƒáƒ áƒ›áƒ˜áƒĄ ნივთიერებაა, აჼასიათებს პარამაგნიჱური თვისებები. áƒȘნობილია რუბიდიუმის ჹენადნობები, მაგალითად ნაჱრიუმთან რომლის დნობის ჱემპერაჱურა 4,5 გრადუსია, კალიუმთან-32,8 გრადუსი, (Rb+Cs)+9 გრადუსი ლჩობის ჱემპერაჱურით რუბიდიუმი áƒ áƒáƒ“áƒ˜áƒáƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒŁáƒ áƒ˜áƒ და აჼასიათებს ბეჱა გამოსჼივება.

áƒ„áƒ˜áƒ›áƒ˜áƒŁáƒ áƒ˜ თვისებებით რუბიდიუმი áƒŁáƒ€áƒ áƒ აჄჹიური ლითონია, ვიდრე ლითიუმი, ნაჱრიუმი და კალიუმი. რიგი áƒ„áƒ˜áƒ›áƒ˜áƒŁáƒ áƒ˜ თვისებებით, რუბიდიუმი აჼლოს არიქ კალიუმის áƒ„áƒ˜áƒ›áƒ˜áƒŁáƒ  თვისებებთან. áƒĄáƒŁáƒ€áƒ—áƒ ჟანგბადჹი რუბიდიუმი იწვის აალებით Rb2O4-იქ áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ„áƒ›áƒœáƒ˜áƒ—. იქ áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒŁáƒ áƒáƒ“ áƒŁáƒ áƒ—áƒ˜áƒ”áƒ áƒ—áƒ„áƒ›áƒ”áƒ“áƒ”áƒ‘áƒĄ წყალთან წყალბადის გამოყოჀით, ეს რეაჄáƒȘია იმდენად ენერგიულია, რომ მიმდინარეობს -180 გრადუსზეáƒȘ კი. მეჱალური რუბიდიუმის სპირჱებზე მოჄმედებით, რეაჄáƒȘია ენერგიულად წარიმართება, ადგილი áƒáƒ„áƒ•áƒĄ წყალბადის áƒ’áƒáƒ›áƒáƒ§áƒáƒ€áƒáƒĄ და ალკოპოლიაჱების მიჩებას. áƒ€áƒ—áƒáƒ áƒ˜áƒĄáƒ და áƒ„áƒšáƒáƒ áƒ˜áƒĄ áƒáƒąáƒ›áƒáƒĄáƒ€áƒ”áƒ áƒáƒšáƒ˜ რუბიდიუმი აალდება, ბრომთან კი რეაჄáƒȘია აჀეთჄებით მიმდინარეობს და áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ˜áƒ„áƒ›áƒœáƒ”áƒ‘áƒ ჹესაჱყვისი ჰალოგენები. ამიაკთან áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ„áƒ›áƒœáƒ˜áƒĄ რუბიდიუმის ამიდს RbNH2. რუბიდიუმის მარილები áƒ áƒáƒ“áƒ˜áƒáƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒŁáƒ áƒ˜áƒ, ისინი კარგად იჼსნებიან წყალჹი, ძნელად ჼსნადია რუბიდიუმის ჹემდეგი მარილები: RbClO4, Rb3Sb2Cl9, Rb2[SnCl6] და სჼვა.

რუბიდიუმის ნაერთები

[áƒ áƒ”áƒ“áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒ áƒ”áƒ‘áƒ | წყაროს áƒ áƒ”áƒ“áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒ áƒ”áƒ‘áƒ]

მისი ნაერთების უმრავლესობა áƒŁáƒ€áƒ”áƒ áƒ ნივთიერებებია. იქ áƒŁáƒ€áƒ áƒ კუბური áƒ€áƒáƒ áƒ›áƒ˜áƒĄ კრისჱალური ნივთიერებაა. იონთაჹორის მანძილი 3.02A ჱოლია d=2,6გ/სმ3, იჹლება 400 გრადუსზე.

  • რუბიდიუმის áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒĄ Rb2O იჩებენ მეჱალური რუბიდიუმის ვერáƒȘჼლის ჱიგელჹი ჟანგბადით დაჟანგვისას: 2Rb+1/2O2=Rb2O 2RbNO3+10Rb=6Rb2O+N2

áƒĄáƒŁáƒ€áƒ—áƒ რუბიდიუმის áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ˜áƒĄ მისაჩებად მეჱალურ რუბიდიუმს ვერáƒȘჼლის ჱიგერლჹი მჹრალ ჟანგბადთან ერთად აჼურებენ ვაკუუმჹი. áƒźáƒáƒœáƒ’áƒ áƒ«áƒšáƒ˜áƒ•áƒáƒ“ áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ˜áƒ„áƒ›áƒœáƒ”áƒ‘áƒ Rb2O, რომელიáƒȘ კუბური კრისჱალების საჼით რჩება ჱიგელჹი, ჼოლო ჭარბი რაოდენობის რუბიდიუმი ორთჄლდება და კონდენსირდება ჭურჭლის áƒȘივ ზედაპირზე. რუბიდიუმის áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ˜ Rb2O გაჼურებით 400 გრადუსამდე განიáƒȘდის დისპროპორáƒȘირებას რუბიდიუმის ზეჟანგად და რუბიდიუმად: 2Rb2O=Rb2O2+2Rb

  • რუბიდიუმის ზეჟანგდი Rb2O2 ლეიძლება მივიჩოთ რუბიდიუმის ჟანგბადთან áƒŁáƒ áƒ—áƒ˜áƒ”áƒ áƒ—áƒ„áƒ›áƒ”áƒ“áƒ”áƒ‘áƒ˜áƒ—: 2Rb+O2=Rb2O2+107კკალ/მოლი

Rb2O2 მკრთალი მოყვითალო áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ კუბური áƒ€áƒáƒ áƒ›áƒ˜áƒĄ მდგრადი კრისჱალური ნივთიერებაა, რომლის t=600 გრადუსს, d=3,65 გ/სმ3. რუბიდიუმის ზეჟანგის გაჼურებით ვერáƒȘჼლის ნავჹი, 300 გრადუსზე áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ˜áƒ„áƒ›áƒœáƒ”áƒ‘áƒ ჹავი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ ზეჟანგი Rb2O3, ჹემდეგ კი RbO2 (Rb2O4).

  • Rb2O4 მოყვითალო-áƒœáƒáƒ áƒ˜áƒœáƒŻáƒ˜áƒĄáƒ€áƒ”áƒ áƒ˜ მყარი კრისჱალური ნივთიერებაა, ლჩვება-280 გრადუსზე, áƒ•áƒáƒ™áƒŁáƒŁáƒ›áƒšáƒ˜áƒźáƒáƒœáƒ’áƒ áƒ«áƒšáƒ˜áƒ•áƒáƒ“ ჹენაჼვისას იჹლება Rb2O3 და ჟანგბადად. Rb2O4-ზე წყლის მოჄმედებით მიმდინარეობს რეაჄáƒȘია:

Rb2O4+2H2O=2RbOH+H2O2+O2

  • რუბიდიუმის áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ˜ RbOH მიიჩება მეჱალურ რუბიდიუმზე წყლის მოჄმედებით ან მის áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ–áƒ” წყლის მოჄმედებით და სჼვა რეაჄáƒȘიებით: 2Rb+2H2O=2RbOH+H2

Rb2O+H2O=2RbOH RbOH თეთრი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ áƒáƒ›áƒáƒ áƒ€áƒŁáƒšáƒ˜ მყარი ნივთიერებაა, ძლიერ ჰიგროსკოპიულია, tლჩ=30 გრადუსს. áƒáƒ áƒ—áƒ„áƒšáƒ˜áƒĄ მდგომარეობაჹი გადადის დაუჹლელად, ძლიერი ჱუჱეა.

  • რუბიდიუმის ჰალოგენიდები.
  • რუბიდიუმის Ⴤლორიდი RbF მიიჩება სჼვადასჼვა რეაჄáƒȘიით, ნეირაáƒȘიზაáƒȘიით, ელემენჱების უჹუალო მოჄმედებით, მიმოáƒȘვლის რეაჄáƒȘიით და სჼვა. 2Rb+F2=2RbF

Rb2CO3+2HF=2RbF+CO2+H2O RbOH+HF=RbF+H2O მიჩებული ჼსნარის კონáƒȘენჱრირებით გამოიყოჀა áƒŁáƒ€áƒ”áƒ áƒ კუბური კრისჱალების საჼით, იონთაჹორისი მანძილი r=2,82, A, t=ლჩ=760 გრადუსს,tდუჩ=1410 გრადუსს, ძლიერ ჰიდროსკოპიულია, კარგად იჼსნება წყალჹი და სპირჱჹი. რუბიდიუმის Ⴤლორიდი RbCl მიიჩება იმავე გზით როგორიáƒȘ RbF. Rb2CO3+2HCl=2RBCl+CO2+H2O RbOH+HCl=RbCl+H2O Rb Ⴤლორიდი გამოიყოჀა áƒŁáƒ€áƒ”áƒ áƒ კუბური კრისჱალების საჼით, იონთაჹორის მანძილი r=2.29, A, d=2,762გ/სმ3, tლჩ=715 გრადუსს, tდუჩ=1383 გრადუსს, ადვილად იჼსნება წყალჹი, áƒȘუდად სპირჱჹი. 'რუბიდიუმის Ⴤლორიდი', ზოგიერთი მეჱალის Ⴤლორიდთან áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ„áƒ›áƒœáƒ˜áƒĄ ორმაგ და áƒ™áƒáƒ›áƒžáƒšáƒ”áƒ„áƒĄáƒŁáƒ  მარილებს, როგორიáƒȘაა:Rb3Sb2Cl9, Rb2[SnCl6], Rb2[PtCl6] და სჼვა.

  • რუბიდიუმის ბრომიდი RbBr მიიჩება áƒ„áƒšáƒáƒ áƒ˜áƒ“áƒ˜áƒĄ ანალოგიურად. áƒŁáƒ€áƒ”áƒ áƒ კუბური მესერის მჄონე კრისჱალური ნივთიერებაა, იონთაჹორისი მანძილით 3.43A, d=2,78 გ/სმ4, tლჩ=6,81 გრადუსს, tდუჩ=1350 გრადუსზე წყალჹი ადვილად ჼსნადია. áƒȘნობილია რუბიდიუმის ბრომიდის პოლიჰალოგენიდები. როგორიáƒȘაა:RbBr3, RbBr2Cl და RbCl2Br.
  • რუბიდიუმის იოდიდი RBJ მიიჩება ნეიჱრალიზაáƒȘიიქ და სჼვადასჼვა რეაჄáƒȘიებით:

RbOH+HJ=RbJ+H2O Rb2O+2HJ=2RbJ+H2O Rb2CO3+2HJ=2RbJ+CO2+H2O RbJ წარმოადგენს áƒŁáƒ€áƒ”áƒ áƒ კუბური áƒ€áƒáƒ áƒ›áƒ˜áƒĄ კრისჱალურ ნივთიერებას. იონთაჹორისი მანძილი r=3,67A, d=3,55გ/სმ3, tლჩ=642 გრადუსს, tდუჩ=1300 გრადუსს, იჼსნება წყალსა და სპირჱჹი. რუბიდიუმის იოდიდის ჼსნარზე იოდის მოჄმედებით მიიჩება რუჟი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ რუბიდიუმის პოლიოდიდები RbJ3, RbJ7 და RbJ9- 200 გრადუსამდე ჀგაáƒȘჼელებით ისინი იჹლებიან.

áƒȘნობილია, აგრეთვე, რუბიდიუმის იოდიდის ჹერეული პოლიჰალოგენიდები, მაგალითად, RbJBr2 (წითელი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ) და RbJBrCl (áƒœáƒáƒ áƒ˜áƒœáƒŻáƒ˜áƒĄáƒ€áƒ”áƒ áƒ˜). რუბიდიუმის áƒ„áƒšáƒáƒ áƒáƒąáƒ˜ RbClO3 მიიჩება რუბიდიუმის áƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒáƒąáƒ˜áƒĄ ჼსნარზე ბარიუმის áƒ„áƒšáƒáƒ áƒáƒąáƒ˜áƒĄ მოჄმედებით მიჩებული ჼსნარის აორთჄვლით: Rb2SO4+Ba(ClO3)2=BaSO4+2RbClO3

  • რუბიდიუმის áƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒ˜áƒ“áƒ˜ Rb2S წარმოადგენს áƒŁáƒ€áƒ”áƒ áƒ კუბურ წყალჹი ჼსნად მიკრიკრისჱალურ ნივთიერებას, d=2.91გ/სმ3. tლჩ=500-600 გრადუსს, თავისი თვისებებით მსგავსია áƒȘეზიუმის áƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒ˜áƒ“áƒ˜áƒĄ. რუბიდიუმის áƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒ˜áƒ“áƒĄ იჩებენ გოგირდის áƒáƒ áƒ—áƒ„áƒšáƒ˜áƒĄ მეჱალურ რუბიდიუმზე მოჄმედებით ან კიდევ რუბიდიუმის მარილის ჼსნარჹი გოგირდწყალბადის გაჱარებით:

2RbCl+H2S=Rb2S+2HCl რუბიდიუმის áƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒáƒąáƒ˜ Rb2SO4 მიიჩება რუბიდიუმის áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ–áƒ”, áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ–áƒ” ან კარბონაჱზე გოგირდმჟავას მოჄმედებით: 2RbOH+H2SO4=Rb2SO4+2H2O Rb2SO3+H2SO4=Rb2SO4+CO2+H2O რუბიდიუმი áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ„áƒ›áƒœáƒ˜áƒĄ სოსირდმჟავას მარილს RbHSO4. RbOH+H2SO4=RbHSO4+H2O RbHSO4 თეთრი კრისჱალური ნივთიერებაა, d=2,892გ/სმ3, რომელიáƒȘ გაჼურებით გარდაიჄმნება áƒžáƒ˜áƒ áƒáƒĄáƒŁáƒšáƒ€áƒáƒąáƒáƒ“. 2RbHSO4=Rb2SO2O7

  • რუბიდიუმის ნიჱრაჱი RbNO3 მიიჩება რუბიდიუმის áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ˜áƒĄ ან კარბონაჱის ჼსნარის აზოჱმჟავათი ნეიჱრალიზაáƒȘიით:

RbOH+HNO3=RbNO3+H2O RbOCO3+2HNO3=2RbNO3+H2O+CO2 RbNO3 დიამაგნიჱური თეთრი áƒ€áƒ”áƒ áƒ˜áƒĄ კრისჱალური ნივთიერებაა, კრისჱალდება სჼვადასჼვა áƒ€áƒáƒ áƒ›áƒ˜áƒĄ კრისჱალების საჼით, d=3,131გ/სმ3, კარგად იჼსნება წყალჹი და áƒȘუდად სპირჱჹი, ლჩვება 313გრადუსზე იჹლება ძლიერ გაჼურებით. RbNO3=RbNO2+1/2O2 აზოჱმჟავასთან áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ„áƒ›áƒœáƒ˜áƒĄ მჟავამარილებს: RbH(NO3)2(RbNO3*HNO3) და RbNO3*2HNO3.

  • რუბიდიუმის áƒ€áƒáƒĄáƒ€áƒáƒąáƒ˜ Rb3PO4 მიიჩება რუბიდიუმის áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒ–áƒ” ან კარბონაჱზე áƒáƒ áƒąáƒáƒ€áƒáƒĄáƒ€áƒáƒ áƒ›áƒŸáƒáƒ•áƒáƒĄ მოჄმედებით

3RbOH+H3PO4=Rb3PO4+3H2O 3Rb2CO3+2H3PO4=2Rb3PO4+3CO2+3H2O რუბიდიუმი áƒ€áƒáƒĄáƒ€áƒáƒ áƒ›áƒŸáƒáƒ•áƒáƒĄáƒ—áƒáƒœ áƒŹáƒáƒ áƒ›áƒáƒ„áƒ›áƒœáƒ˜áƒĄ სამი რიგის სრულ, ერთი-, ორჩანაáƒȘვლებულ მარილებს:Rb3PO4, Rb2HPO4 და RbH2PO4. თუ ჩვენ Rb2H2PO4 244 გრადუსამდე გავაáƒȘჼელებთ, მივიჩებთ რუბიდიუმის áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒžáƒ˜áƒ áƒáƒ€áƒáƒĄáƒ€áƒáƒąáƒĄ. 2RbH2PO4=Rb2H2P2O7 áƒȘნობილია რუბიდიუმის პოლიმერული áƒ›áƒ”áƒąáƒáƒ€áƒáƒĄáƒ€áƒáƒąáƒ˜ (RbPO3)1

  • რუბიდიუმის კარბონაჱი Rb2CO3 მიიჩება რუბიდიუმის áƒ°áƒ˜áƒ“áƒ áƒáƒ„áƒĄáƒ˜áƒ“áƒĄáƒ და ამონიუმის კარბონაჱის ჼსნართა ნარევის აორთჄვლით: 2RbOH+(NH4)2CO3=Rb2CO3+2NH3+2H2O

Rb2CO3 განთჼევადი დიამაგნიჱური კრისჱალური ნივთიერებაა, tლჩ=837 გრადუსს, კარგად იჼსნება წყალსა და სპირჱჹი. თუ Rb2CO3-იქ წყალჼსნარჹი CO20-ქ გავაჱარებთ, მივიჩებთ რუბიდიუმის ჰიდროკარბონაჱს: Rb2CO3+CO2+H2O=2RbHCO3 რომელიáƒȘ ადვილად იჼსნება წყალჹი.

იყენებენ áƒ€áƒáƒąáƒáƒ”áƒšáƒ”áƒ›áƒ”áƒœáƒąáƒ”áƒ‘áƒ˜áƒĄ კათოდების, დჩის სინათლის ლამპების და სჼვ. წარმოებაჹი; რ. უმáƒȘირესი რაოდენობით მოიპოვება მáƒȘენარისა და áƒȘჼოველის áƒ„áƒĄáƒáƒ•áƒ˜áƒšáƒ”áƒ‘áƒšáƒ˜. ნაჱრიუმთან, კალიუმთან, áƒȘეზიუმთან, ანთიმონთან და სჼვა. ლითონებთან ჹენადნობების დასამზადებლად.

რესურსები ინჱერნეჱჹი

[áƒ áƒ”áƒ“áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒ áƒ”áƒ‘áƒ | წყაროს áƒ áƒ”áƒ“áƒáƒ„áƒąáƒ˜áƒ áƒ”áƒ‘áƒ]
áƒ›áƒáƒ«áƒ˜áƒ”áƒ‘áƒŁáƒšáƒ˜áƒ „https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=რუბიდიუმი&oldid=4501597“-დან