Nikol Pasjinjan
.jpg)
Nikol Pasjinjan (Armeens: Նիկոլ Փաշինյան) (Idzjevan, 1 juni 1975) is een Armeens politicus en voormalig journalist. Sinds 8 mei 2018 is hij premier van Armenië.
Journalistieke loopbaan
[bewerken | brontekst bewerken]Pasjinjan was sinds 1992 werkzaam als journalist en startte in 1995 zijn eigen dagelijkse uitgave genaamd Oragir. Hierin was hij vooral kritisch op regeringspolitici. In augustus 1999 werd hij tot een jaar cel veroordeeld en kreeg hij een boete omdat hij een artikel weigerde terug te trekken. Oragir moest hierdoor de activiteiten staken. In hoger beroep werd dit teruggebracht tot een voorwaardelijke straf. De veroordeling kreeg zowel in Armenië als in het buitenland kritiek van mensenrechtenactivisten. Hierna vervolgde hij zijn activiteiten met de nieuwe uitgave Haykakan Zhamanak waarmee hij tot 2012 actief was. In deze periode kreeg Pasjinjan te maken met geweld tegen hemzelf. In 1999 werd hij in elkaar geslagen en in 2003 ontplofte zijn auto. Ook werd hij meermaals juridisch vervolgd.
Politieke loopbaan
[bewerken | brontekst bewerken]In 1998 was Pasjinjan lid van het campagneteam Asjot Blejan voor de presidentverkiezingen namens de partij Nor Ughi. Bij de parlementsverkiezingen 2007 was hij voorman van Impich’ment’ dashink’ maar haalde geen zetel. De partij werd in 2008 ontbonden. Voor de presidentsverkiezingen verenigde hij de oppositiepartijen met oud-president Levon Ter-Petrosian als boegbeeld. Tijdens de verkiezingscampagne werd hij meermaals gearresteerd. Na de verkiezingen volgde van eind februari tot begin maart 2008 grootschalige protesten in Jerevan die tien dagen zouden duren en zich richtten tegen verkiezingsfraude en de gewelddadigheden tijdens de campagne. Op 1 maart trad de politie met veel geweld op tegen de betogers en velen werden gearresteerd.
Pasjinjan, die gezien werd als een van de aanstichters van de protesten, werd gezocht door de Nationale Veiligheidsdienst en dook onder. Op 1 juli 2009 gaf hij zich over aan de autoriteiten. Op 19 januari 2010 werd hij veroordeeld tot zeven jaar gevangenisstraf. Internationaal werd Pasjinjan hierna gezien als een politieke gevangene. Zowel nationaal als internationaal werd zijn gevangenschap veroordeeld.
In november 2009 stelde hij zich, terwijl hij gevangen zat, kandidaat voor de parlementszetel in een district in Jerevan. Pasjinjan verloor in een verkiezing die vol stond van de incidenten. Op 27 mei 2011 werd Pasjinjan vrijgelaten nadat hem amnestie verleend was. Tijdens de protesten tegen de regering in 2011, die ruim tien maanden zouden duren, sprak hij meermaals. Bij de parlementsverkiezingen in 2012 werd hij namens Hay Azgayin Kongres (HAK of Armeens Nationaal Congres, ANC) verkozen. Voor de presidentsverkiezingen in 2013 steunde Pasjinjan niet Ter-Petrosian maar oppositieleider Raffi Hovannisjan. Dit leidde tot een breuk met Ter-Petrosian en de ANC.
Tijdens de Armeense fluwelen revolutie waren er diverse protesten tegen de regering in de periode van april tot mei 2018. Diverse politieke en maatschappelijke groeperingen, onder leiding van Nikol Pashinyan, organiseerden deze protesten. Op 22 april werd Pashinyan gearresteerd en na een dag weer vrijgelaten, op dezelfde dag nam Sargsyan ontslag en zei: "Ik had het mis, terwijl Nikol Pashinyan gelijk had.[1] Op 28 april hadden alle oppositiepartijen in het parlement van Armenië aangekondigd dat ze de kandidatuur van Pashinyan zouden steunen. Pashinyan was de enige kandidaat die ter stemming werd voorgedragen.[2] Op 1 mei haalde Pashinyan onvoldoende stemmen, maar een week later, op 8 mei, vond de tweede stemming plaats en Pashinyan werd met 59 stemmen tot premier gekozen.[3]
In juni 2026 won de partij van Pasjinjan de parlementsverkiezingen. Zijn partij Burgercontract kreeg 49,8% van de stemmen en de oppositie onder de alliantie Sterk Armenië, van de Russisch-Armeense miljardair Samvel Karapetyan, haalde 23%.[4] De opkomst was 59%. Karapetyan beloofde tijdens zijn campagne om de nauwe banden met Rusland te behouden, terwijl Pasjinjan meer aansluiting zoekt bij de Europese Unie en bij de Verenigde Staten, zonder de banden met Rusland te verbreken. Hij wil een evenwichtige politiek voeren, mede omdat Armenië economisch en strategisch afhankelijk van Rusland is. In de oorlog met Azerbeidzjan in 2023 kreeg Armenië echter weinig steun van Rusland en dit veroorzaakte een vertrouwensbreuk.
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]- ↑ (en) Hairenik, "Breaking: Serge Sarkisian Resigns as Prime Minister", The Armenian Weekly, 23 april 2018. Gearchiveerd op 23 april 2018. Geraadpleegd op 23 april 2018.
- ↑ Armenian Protest Leader Pashinian Only Candidate For Premier. Radio Free Europe. Gearchiveerd op 29 november 2021. Geraadpleegd op 30 april 2018.
- ↑ "Revolution sweeps Armenian opposition leader into power", Reuters, 8 mei 2018. Gearchiveerd op 11 december 2018. Geraadpleegd op 10 december 2018.
- ↑ Partij van pro-Europese premier Pasjinjan wint verkiezingen in Armenië. VRT.be (8 juni 2026). Geraadpleegd op 6 juli 2026.