Belçika Kongosu
Kongo | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1908-1960 | |||||||||
Belçika Kongosu'nun haritası | |||||||||
| Başkent | Léopoldville or Leopoldstad (şimdi Kinşasa) | ||||||||
| Yaygın dil(ler) | Fransızca (de facto resmi)[1] Felemenkçe (beyazların büyük bölümü)[2] | ||||||||
| Belçika kralı | |||||||||
| |||||||||
| Tarihçe | |||||||||
| |||||||||
| Yüzölçümü | |||||||||
• Toplam | 2344858 km2 | ||||||||
| Nüfus | |||||||||
• Sayılan | 16610000 | ||||||||
| Para birimi | Kongo frangı | ||||||||
| |||||||||
¹ Katanga eyaleti 11 Temmuz ve Güney Kasai de 8 Ağustos 1960'ta ayrılmıştır. | |||||||||
| Kongo Demokratik Cumhuriyeti tarihi |
|
Belçika Kongosu, Afrika'nın orta kesiminde 1908 ile 1960 yılları arasında varlığını sürdüren bir Belçika sömürgesiydi.
Bölge, 1885-1908 yılları arasında Belçika Kralı II. Léopold'un kişisel mülkü olan Kongo Özgür Devleti olarak yönetilmiş, 15 Kasım 1908 tarihinde ise Belçika hükûmeti tarafından devralınarak Belçika Kongosu hâline getirilmiştir. Belçika yönetimindeki sömürge, 30 Haziran 1960 tarihinde bağımsızlığını kazanarak Kongo Cumhuriyeti adını almış; Joseph Kasavubu cumhurbaşkanı, Patrice Lumumba ise başbakan olmuştur. Bağımsızlığın ardından çeşitli isim değişiklikleri yaşayan ülke, günümüzde Kongo Demokratik Cumhuriyeti adıyla varlığını sürdürmektedir.
Kauçuk sömürüsü ve insan hakları ihlalleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Belçika Kongosu'nda özellikle kauçuk üretiminin yoğunlaştığı dönemde zorla çalıştırma, şiddet ve yaygın insan hakları ihlalleri yaşandı. 1890-1904 yılları arasında bölgede faaliyet gösteren kauçuk şirketlerinin kârlarında büyük artışlar yaşandığı belirtilmektedir. Kauçuk üretiminde iş gücü büyük ölçüde zorla çalıştırılan yerli halktan sağlandığı için üretim maliyetleri oldukça düşüktü.Sömürge yönetiminin en önemli giderleri arasında güvenlik güçlerinin teçhizatı, silah ve mühimmat ile idari harcamalar yer alıyordu. Kotaları yerine getiremeyen topluluklar ağır cezalara maruz kalıyor; toplu infazlar, öldürmeler ve bazı durumlarda el kesme gibi uygulamalar gerçekleştiriliyordu. Sömürge ordusu olan Force Publique mensupları, kullandıkları mermilerin boşa harcanmadığını kanıtlamak amacıyla öldürdükleri kişilerin ellerini üstlerine delil olarak gösterebiliyordu. Bu uygulama zamanla ağır insan hakları ihlallerine yol açtı. Sömürge yönetimi sırasında uygulanan zorla çalıştırma, şiddet, salgın hastalıklar ve kıtlık gibi etkenlerin birleşimi nedeniyle Kongo nüfusunun önemli ölçüde azaldığı tahmin edilmektedir. Nüfusun yaklaşık yarısının kaybedildiği yönündeki değerlendirmeler kesin olmamakla birlikte tarihçiler arasında yaygın biçimde tartışılmaktadır.[3][4]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Belgian Congo 25 Ocak 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Notlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ↑ (Fransızca) République démocratique du Congo 27 Kasım 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Laval Üniversitesi, Kanada
- ↑ (Felemenkçe) Vlamingen en Afrikanen — Vlamingen in Centraal Afrika 11 Temmuz 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Faculteit Sociale Wetenschappen, Katholieke Universiteit Leuven, Belçika
- ↑ "Lib.ru/Фантастика: Тюрин Александр Владимирович. О "тридцатилетних войнах" в историческом ландшафте". fan.lib.ru. 13 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2025.
- ↑ Seibert, Julia (21 Ağustos 2024), Policy and Practice of Forced Labor in the Congo Free State and the Belgian Congo (İngilizce), doi:10.1093/acrefore/9780190277734.001.0001/acrefore-9780190277734-e-846?d=/10.1093/acrefore/9780190277734.001.0001/acrefore-9780190277734-e-846&p=emaila05.q3rgixpge1 Ocak 2025
Diğer bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Belgian Congo 11 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Enclyclopedia Britannica 1922 'da Belçika Kongosu makalesi