Biurrun-Olkotz

Biurrun-Olkotz
Nafarroa Garaia, Euskal Herria
Olkotz kontzejuko karrika bat
Bandera Armarria
Kokapena
Herrialdea	Euskal Herria
Lurraldea	Nafarroa Garaia
Merindadea	Iruñea
Eskualdea	Izarbeibar-Novenera
Administrazioa
Estatua	Espainia
Erkidegoa	Nafarroa
Barrutia	Iruñea
Izen ofiziala	Biurrun-Olcoz
Alkatea (2019-2023)	Maria Luisa Serrano Echaves (Biurrun-Olkotz)
Posta kodea	31398
INE kodea	31056
Herritarra	biurrundar, olkoztar
Geografia
Koordenatuak	42°40′26″N 1°41′05″W
Azalera	15,69 km²
Garaiera	469-937 metro
Distantzia	20,5 km (Iruñetik)
Demografia
Biztanleria	227 (2025:  −9)
106 (%46,7)   (%53,3) 121
Dentsitatea	0,14 bizt/km²
Euskara
Eremua	eremu mistoa
Euskaldunak	% 19.9 + % 16.7 hartzaile (2021)
Kaleko erabilera	%
Datu gehigarriak
Sorrera	1929
Webgunea	www.biurrun-olcoz.es

Biurrun-Olkotz Euskal Herriko udalerri konposatu bat da, Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta. Iruñeko merindadean eta Izarbeibar-Novenera eskualdean dago, Iruñea hiriburutik 20,5 kilometrora. Altuera 469 eta 937 metro artekoa da, eta 15,69 km²-ko azalera hartzen du. 227 biztanle zituen 2025. urtean.

Biurrun-Olkotz udalerri bat da, non Biurrun, bertze bat, Olkotz, xurgatu zuena, azken horren aurretik jarriz. Izarbeibarreko goialdean dago, eta Artederreta izeneko goi-ordokiaren zati bat hartzen du (batez ere Olkotz inguruan). Artederreta Nafarroako Mendialdearen eta Nafarroako Erriberaren arteko igarobide naturala da, Zidakos eta Robo ibaien ibarretatik barrena. Donejakue bideak zeharkatzen du udalerria, zehazki Somportetik datorren adarrak, Olkotzen geldialdia egiten duena. Azpimarratzekoa da Olkotzeko dorrea, oraindik zutik dirauen Nafarroako gotiko estiloaren adibide bikaina.

Bertako biztanleak biurrundarrak eta olkoztarrak dira.

Izena

Biurrun-Olkotz beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:

• gaztelaniaz: Biurrun-Olcoz

Udalerria osatzen duten bi ibarren izenen gidoien bidez, elkarren ondoan jartzea besterik ez da: Biurrun eta Olkotz. Biurrun eta Olkotz toponimoen bilakaera ikusteko, joan ibar bakoitzeko orrialdeetara.

Etimologia

Biurrun toponimoari, Mikel Belaskok dioenez, bere esanahia euskaratik dator, bi(h)ur ("okertua") eta "un(e)" ("lekua") esamoldeetatik, hain zuzen ere. Hala ere, adierazi du zaila dela itzulpena aipatutako osagaietatik abiatuta zehaztea. Bestalde, Arturo Kanpionek uste du litekeena dela toponimian erabiltzea, bide baten "angelu", "bihurgune", "ibar txiki".

Olkotz toponimoa, Mikel Belaskorentzat, Euskal Herriko bertze hainbat leku bezala, "Olk izeneko pertsona baten lekua" litzateke, izen hau eta -otz atzizkia elkartuz osatua, jabetza adierazten duen atzizkia.

Beste azalpen bat Jean-Baptiste Orpustanek proposatzen duena da, Alfonso Irigoien aipatuz, izena hitz batekin lotuz, olka, eta honen aldaerak ouka eta oka bezala. Guztiak galiarrak izango ziren, eta latin berantiarrean eta ertaroar latinean erabiliko ziren. Horietatik, frantsesez ouche (etxe baten inguruko lur ona, hezea, belardia edo lorategia) eta leoneraz huerga (ur-ibilgu batetik hurbil dagoen lorategia) eratortzen dira, eta gero gaztelaniara huelga gisa igarotzen dira. Orpustanek Okoze herriaren izena aipatzen du, Olcotz 1249an dokumentatua, Okoz 1264an, Occoz 1294an, Hocoz 1350ean eta Ocoz 1413an.

Ezaugarriak

Armarria

Biurrun-Olkotzeko armarriak honako blasoi hau du:

«

Hondo gorri batez eta aurrean bere kolorezko mahatsondo bat dago. Gainean, urrzko gurutze bat.

»

Armarri hori bera da udalerria osatzen duten herri guztientzat.

Bandera

Biurrun-Olkotzeko banderak Biurrun-Olkotzeko armarria dauka hondo gorri baten gainean.

Geografia

Biurrun-Olkotz Izarbeibar-Novenera eskualdean dago, Izarbeibar ibarrean.

Inguru naturala eta kokapena

Udalerria Nafarroa erdialdean kokatzen da, Iruñerriko gune-metropolitarreko hegoaldeko lehen ibarrean. Herrira heltzeko Iruña eta Tutera arteko N-121 errepidea hartu behar da eta ondoren herrira heltzen den toki-errepidea.

Klima eta landaredia

Udalerriko klima mediterraneo kontinental motakoa da, eta urteko batez besteko balioak honako hauek dira: tenperatura, 12-14 Celsius gradu artekoa, eta prezipitazioak 500-800 mm bitartekoak. Urteko egun euritsuak 70 izaten dira hegoaldean, eta 90 edo gehiago gunerik menditsuenetan.

Biurrun-Olkotzen ez da ia lehengo ameztien edo artadien arrastorik geratzen, baina gizakiak eragin aurretik udalerriaren zatirik handienean horiek ziren zuhaizti sarrienak. Gaur egun, bakandutako baso horietan, landaturiko pinu beltz austriarra da espezierik ugariena.

Estazio meteorologikoa

Biurrun-Olkotzen ez dago estazio meteorologikorik. Hala ere, Gares pareko udalerrian, estazio bat dagoen, itsasoaren mailatik 347 metrora, Nafarroako Gobernuak 1985ean jarritako estazio meteorologikoa dago.

Datu klimatikoak (Gares, 1981-2020)
Hila	Urt	Ots	Mar	Api	Mai	Eka	Uzt	Abu	Ira	Urr	Aza	Abe	Urtekoa
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C)	18.5	24.0	26.5	29.0	36.5	40.0	41.5	43.0	38.0	32.0	27.0	21.0	43
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)	9.7	11.6	15.4	17.0	21.8	26.6	29.6	29.6	25.3	19.6	13.3	9.9	19.1
Batez besteko tenperatura (ºC)	5.4	6.4	9.6	11.5	15.6	19.8	22.5	22.6	19.1	14.4	9.0	5.9	13.5
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)	1.1	1.3	3.8	5.9	9.3	13.0	15.5	15.6	12.8	9.1	4.6	1.8	7.8
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C)	-7.0	-10.0	-8.5	-3.0	-0.5	2.0	7.0	5.0	3.0	-0.5	-6.5	-10.0	-10
Batez besteko prezipitazioa (mm)	44.2	38.7	51.6	59.5	53.1	45.6	27.0	26.3	38.6	60.3	55.4	57.2	547.5
Prezipitazio maximoa 24 ordutan (mm)	39.0	29.0	33.6	62.0	42.2	38.5	33.0	85.0	61.5	46.0	59.0	39.0	85.0
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm)	11.6	10.3	8.8	11.2	11.1	7.2	5.4	4.9	7.8	10.5	11.5	12.8	113.0
Elur egunak (≥ 1 mm)	1.3	1.4	0.9	0.2	0.0	0.0	0.0	0.0	0.0	0.0	0.2	1.2	5.1
Iturria: Nafarroako klimatologia zerbitzua

---

---

Historia

Izarbeibarreko herriak daude. XIX. mendean, ibarreko diputatu komunak eta bi komunitateetako biztanleek aukeratutako erregidoreek gobernatzen zituzten. Geroago, 1846an, udalerri independente bihurtu ziren, ibarreko gainerako herriak bezala, baina Biurrunek eta Olkotzek bat egin zuten 1929an, baina bakoitzak kontzeju-estatusa mantendu zuen, zenbait eskumenekin.

Demografia

227 biztanle zituen 2025. urtean Biurrun-Olkotzek.

1842	1857	1860	1877	1887	1897	1900	1910	1920	1930	1940	1950	1960	1970	1981	1991	2001	2011	2021
732	740	753	789	727	656	655	684	706	713	676	713	713	604	336	219	230	319	314

Oharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.

Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 121 gizon, 106 emakume
% Gizonak Adina Emakumeak % 0.00   100+   0.00 1.65   95-99   0.94 2.48   90-94   0.00 0.83   85-89   3.77 3.31   80-84   2.83 4.96   75-79   1.89 5.79   70-74   2.83 6.61   65-69   7.55 6.61   60-64   5.66 8.26   55-59   5.66 11.57   50-54   15.09 13.22   45-49   11.32 4.96   40-44   10.38 3.31   35-39   2.83 2.48   30-34   1.89 1.65   25-29   3.77 5.79   20-24   3.77 4.13   15-19   6.60 4.13   10-14   2.83 7.44   5-9   8.49 0.83   0-4   1.89
Iturria: Nafarroako Estatistika Institutua / Instituto Nacional de Estadística

Hazkunde begetatiboa

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak Nastat erakundeak eskaintzen ditu eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Batez besteko adina

Honakoa batez besteko adina erakusten duen grafiko bat da. Datuak Nastat erakundeak eskaintzen ditu eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Jatorria

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 19,4 udalerri berean jaioak ziren, probintziako batez bestekoaren (% 37,3) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (EAE barne) % 11,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 7,5 —probintzian % 19,8—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Nafarroako mapa

Udal

Prob

Best

Udalerri berean · % 19,4Probintzia berean · % 61,2Beste erkidegoa · % 11,9Estatutik kanpo · % 7,5

Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 17 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 52,9). Jaiotza herrialde nagusiak Portugal, Kolonbia, Mexiko dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka

Amer

Euro

Amerika · % 47,1Europa · % 52,9

Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.

Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera

◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►

2

Portugal

2

1

Kolonbia

2

2

Frantzia

0

1

Mexiko

1

0

Bolivia

1

1

Errumania

0

0

Herbehereak

1

0

Moldavia

1

1

Peru

0

1

Uruguai

0

Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 185 etxebizitza zeuden: 88 (% 47,6) nagusiak eta 97 (% 52,4) ez-nagusiak. INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 18 plazarekin (9 plaza etxebizitzako).

185etxebizitza

88etxegune

2etxebizitza turistiko (2026) Nafarroako mapa

Etxebizitza multzoa Nafarroako mapa

88

97

Etxebizitza nagusia (88)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (97)

Guztira 88 etxegune zeuden, eta horietatik 29 (% 33,0) pertsona bakarrekoak ziren.

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 129

2 pertsona22

3 pertsona17

4 pertsona17

5 edo gehiago3

Hezkuntza-maila

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 202 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 43,6 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 25,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 23,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 7,4. Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 33,5 zen 2021ean eta % 43,6 2024an; beraz, 10,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 14,7 izatetik % 7,4 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 51,0 ziren, eta gizonen artean % 36,5; 14,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 7,1 eta gizonen % 7,7 ziren.

202biztanle 15 urte edo +, 2024

% 43,6goi-mailako ikasketak+10,1 puntu 2021etik mapa

% 7,4lehen hezkuntza edo gutxiago−7,3 puntu 2021etik mapa

% 23,3

% 25,7

% 43,6

Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 7,4Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 23,3Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 25,7Goi-mailako ikasketak · % 43,6

Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Nafarroako mapa

Sexuaren araberako banaketa

15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Biurrun-Olcoz, 2024

Ikasketa-maila	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Goi-mailako ikasketak	88	% 43,6	38	% 36,5	50	% 51,0
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa	52	% 25,7	32	% 30,8	20	% 20,4
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)	47	% 23,3	26	% 25,0	21	% 21,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago	15	% 7,4	8	% 7,7	7	% 7,1
Guztira	202	% 100,0	104	% 100,0	98	% 100,0

Urtez urteko bilakaera

Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Biurrun-Olcoz, 2021–2024

Urtea	Goi-mailakoak	Batx. / erdi LH	DBH	Lehen H. edo gutx.	15 urte edo +
2021	% 33,5	% 24,9	% 26,9	% 14,7	197
2022	% 36,9	% 23,6	% 26,6	% 12,8	203
2023	% 38,7	% 26,4	% 25,9	% 9,0	212
2024	% 43,6	% 25,7	% 23,3	% 7,4	202

500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

Parke eolikoa

Sakontzeko, irakurri: «Nafarroako parke eolikoak»

Biurrun-Olkotz udalerriaren mugen barruan, Tirapu eta Añorbe bitartean, Nafarroako Gobernuak eraikitako "San Esteban" izeneko parke eolikoa dago. Ezarritako indarra 24,42 megawattekoa da.

Diru-sarrerak

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 26.302 euro-koa zen, probintziako 3. altuena, eta etxegune bakoitzeko 62.847 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (17.701 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 27.484 euro zen. Errenta gordina 32.507 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 44,2. Gainerako iturriak: pentsioak (% 13,1), beste diru-sarrerak (% 39,3), langabezia-prestazioak (% 1,2), beste prestazioak (% 2,2).

44%

13%

39%

Soldata · % 44,2Pentsioak · % 13,1Langabezia · % 1,2Beste prestazioak · % 2,2Beste sarrerak · % 39,3

Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da. Udalerrian indizea 40 da, probintziakoaren (30,4; Nafarroako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,1 da, probintziakoaren (2,6; Nafarroako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Biurrun-Olcoz udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 130 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 65,3; gainerako % 34,7 inaktibo zeuden. Aktiboen artean, langabezia-tasa % 5,4 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 56,7 zen eta emakumezkoena % 74,7; langabezia-tasa, aldiz, % 0,0 eta % 9,9 zen, hurrenez hurren.

Okupatuen kopurua 124 zen 2023ean, 2021eko 106etik gora. Emakumeek okupatuen % 49,2 osatzen dute, eta gizonek % 50,8.

124okupatu, 2023+% 17,0 2021etik

% 49,2emakumeak okupatuen artean

% 65,3jarduera-tasa, 2024

% 5,4langabezia-tasa, 2024

16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)

% 61,8

% 34,7

Okupatuak · % 61,8Langabeak · % 3,5Inaktiboak · % 34,7

16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Biurrun-Olcoz, 2024

Egoera	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Okupatuak	123	% 61,8	59	% 56,7	64	% 67,4
Langabeak	7	% 3,5	0	% 0,0	7	% 7,4
Inaktiboak	69	% 34,7	45	% 43,3	24	% 25,3
Guztira	199	% 100,0	104	% 100,0	95	% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 62,1), industria (% 25,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 6,5) eta eraikuntza (% 5,6).

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Nafarroako mapa

% 25,8

% 62,1

Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 6,5Industria · % 25,8Eraikuntza · % 5,6Zerbitzuak · % 62,1

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 57,3; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 24,2), eta oinarrizko okupazioak % 12,9. Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 66,7 eta emakumeen % 47,5).

% 24,2

% 57,3

% 12,9

Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 24,2Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 57,3Oinarrizko okupazioak · % 12,9Ez dago jasota · % 5,6

Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Biurrun-Olcoz, 2023

Okupazioa	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak	30	% 24,2	8	% 12,7	22	% 36,1
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak	71	% 57,3	42	% 66,7	29	% 47,5
Oinarrizko okupazioak	16	% 12,9	9	% 14,3	7	% 11,5
Ez dago jasota	7	% 5,6	4	% 6,3	3	% 4,9
Guztira	124	% 100,0	63	% 100,0	61	% 100,0

Okupatuen % 72,6 besteren konturako langileak dira, eta % 27,4 norberaren konturakoak.

% 27,4

% 72,6

Norberaren kontura · % 27,4Besteren kontura eta beste egoera bat · % 72,6

Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Biurrun-Olcoz, 2023

Lan-egoera	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Norberaren kontura	34	% 27,4	17	% 27,0	17	% 27,9
Besteren kontura	90	% 72,6	46	% 73,0	44	% 72,1
Guztira	124	% 100,0	63	% 100,0	61	% 100,0

Lehen sektorea

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 46 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.212 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten. Udalerriaren azalera 15,7 km² denez, NAE lurraldearen % 77,2 da. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 99,4 lur goldagarria (1.204 ha, 45 ustiategitan), % 0,6 arbolak (7,6 ha, 11 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,19 ha, 6 ustiategitan).

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)

NAE udalerriaren azaleran

77%

23%

NAE · 1.212 ha (% 77,2)Gainerako azalera · 357 ha (% 22,8)

NAE, lur-erabileraren arabera

99%

Lur goldagarria · 1.204 ha (% 99,4)Arbolak · 7,6 ha (% 0,6)Baratzeak · 0,19 ha (< % 0,1)

Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 168 gidari zeuden erroldatuta: 101 gizon (% 60,1) eta 67 emakume (% 39,9). Biztanleen % 74 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 304 ibilgailuk osatzen zuten: 174 turismo, 38 kamioi, 30 furgoneta, 28 motozikleta eta 5 ziklomotor. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 767 turismokoa zen, probintziako (512) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 13,2 urtekoa zen; turismoen % 8k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 20,7k 25 urte baino gehiago. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 64 diesel zen eta % 33,9 gasolinazko; 6 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 2,1; probintzian % 1,3). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,8k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 38,1k ez zuen etiketarik.

Ibilgailu-parkea (2025)

Ingurumen-etiketa

28%

30%

38%

0 etiketa · 8 (% 2,8)ECO · 3 (% 1)C etiketa · 79 (% 27,6)B etiketa · 87 (% 30,4)Etiketarik gabe · 109 (% 38,1)

Turismoak, adinaren arabera

8%

13%

25%

33%

21%

< 4 urte · 14 (% 8)4–8 urte · 23 (% 13,2)8–15 urte · 43 (% 24,7)15–25 urte · 58 (% 33,3)≥ 25 urte · 36 (% 20,7)

Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Politika

Biurrun-Olkotzeko udaletxea herrigunean dago. Udalbatza udalerriko alkateak eta lau zinegotzik osatzen dute. Egungo alkatea Maria Luisa Serrano Echaves da, Biurrun-Olkotzeko hautagai gisa aurkeztu zena.

Hauteskundeak

Udal hauteskundeak

Alderdia	Legealdiko eserlekuak, hasiera-urtearen arabera
	1979	1983	1987	1991	1995	1999	2003	2007	2011	2015	2019
Biurrun-Olkotz	-	5	5	5	5	5	5	5	5	5	5
Zaldiburu	-	-	-	-	-	-	-	0	-	-	-
San Frantzisko Xabierkoa	4	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-
Ezkerren Nafar Batasuna	1	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-

Foru hauteskundeak

Hauek dira Nafarroako Parlamenturako hauteskundeen azken bi deialdiak:

2019ko Nafarroako Parlamenturako hauteskundeak Alderdia Bozak guztira % +/-  Navarra Suma 46 35,94 -  Euskal Herria Bildu 26 20,31 ▼ 0  Nafarroako Alderdi Sozialista 23 17,97 ▲ 19  Geroa Bai 14 10,94 ▼ 1  Izquierda-Ezkerra 5 3,91 ▼ 1  Ahal Dugu 5 3,91 ▼ 20  Equo 2 1,56 ▲ 2  Vox 2 1,56 -  Nafarroako Ordezkaritza Kannabikoa 1 0,78 ▼ 1

2015eko Nafarroako Parlamenturako hauteskundeak Alderdia Bozak guztira % +/-  Nafar Herriaren Batasuna 29 22,83 ?  Euskal Herria Bildu 26 20,47 ?  Ahal Dugu 25 19,69 ?  Geroa Bai 15 11,81 ?  Nafarroako Alderdi Popularra 6 4,72 ?  Izquierda-Ezkerra 6 4,72 ?  Nafarroako Alderdi Sozialista 4 3,15 ?  Animalien Tratu Txarren Kontrako Alderdia 3 2,36 ?  Herritarrak - Herritarron Alderdia 3 2,36 ?  Nafarroako Ordezkaritza Kannabikoa 2 1,57 ?  Batasuna, Aurrerapena eta Demokrazia 2 1,57 ?  Libertate Nafarra 1 0,79 ?

Udala

Udaletxea Biurrun kontzejuan dago, Jai Eder plazan. XX. mendearen amaieran, eraikinak zaharberritze sakona izan zuen, eta eraberritze horrekin batera, eskolak egokitu ziren. Bi solairu dauzka. Udala alkateak eta lau zinegotzik osatzen dute.

• HELBIDEA: Jai Eder plaza, 1 (Biurrun)

Egungo banaketa

Biurrun-Olkotzeko Udala zinegotzik eta alkateak osatzen dute, demokratikoki hautatuak. Alkatea Maria Luisa Serrano Echaves da, Biurrun-Olkotz zerrendakoa. Zinegotziak 4 daude:

• Demetrio Ibañez Santesteban (Biurrun-Olkotz)
• Jesus Iraider Perez (Biurrun-Olkotz)
• Ricardo Gonzalez Elorz (Biurrun-Olkotz)
• Pablo Labiano Jauregui (Biurrun-Olkotz)

Bere idazkaria, Tebas-Muru Artederretako Udalako idazkari ere bada.

Alkateak

1979tik, Biurrun-Olkotzek 4 alkate izan ditu:

Alkatea	Agintaldi hasiera	Agintaldi amaiera	Alderdia
?	1979	2007		Biurrun-Olkotz
Jesus Ignacio Astrain Zaratiegi	2007	2011		Biurrun-Olkotz
Pablo Labiano Jauregi	2011	2019		Biurrun-Olkotz
Maria Luisa Serrano Echaves	2019	jardunean		Biurrun-Olkotz

Garraioa

Nafarroako Hiriarteko Garraioa sareko 334 lineak zerbitzua ematen dio udalerri honi. Udalerriak bi autobus geldialdiak ditu: bat Biurrunen eta bertze bat Olkotzen.

Nafarroako Hiriarteko Garraioa  Zerbitzua   Hasiera   Ibilbidea   Amaiera ⁠ 334 Gares Adios • Eneritz • Ukar • Añorbe • Tirapu • Olkotz • Muru Artederreta • Biurrun Arrizabalaga

Kultura

Euskara

Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Biurrun eta Olkotz sailkatu zituen, Izarbeibarreko herri guztiekin, hegoaldeko goi-nafarrera euskalkian.

Koldo Zuazok, 2010ean, Biurrun-Olkotz ez-euskal-eremuan sailkatu zen.

Ibar honetan hitz egiten den euskarak bere berezitasunak ditu. Horregatik sailkatzen da izarbeibarrera azpieuskalkian. Euskara batuaren itzalean alfabetatutako hainbat euskaldun baden arren, Orbaibarreko mintzaira zaharrak hiztun gaberik dakite.

Nafarroako Gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera, Biurrun-Olkotz eremu ez-euskalduneko udalerria da, eta hori dela eta, hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren %3,87k zekien euskaraz hitz egiten, 2010ean % 3,78 eta 2018n % 5,60k.

2008an Nafarroako Ezker Batuak eta Nafarroa Baik Euskararen Foru Legea aldatu eta eremu mistoan udalerri gehiago sartzeko (horien artean Biurrun-Olkotz) proposamena aurkeztu zuten Nafarroako Parlamentuan. Nafar Herriaren Batasuna ez beste talde guztien baiezko botoarekin proposamena aurrera aterako zela zirudienean, Nafarroako Alderdi Sozialistaren ustegabeko jarrera aldaketak, atzera bota zuen gune mistoaren hedapena.

2017ko ekainaren 22an Nafarroako Parlamentuak Biurrun-Olkotz eremu mistora pasatzea erabaki zuen, beste 43 udalekin batean.

Ondasun nabarmenak

• Biurrungo Arrosarioko Andre Mariaren eliza, XIII. mendean eraikitako kristau eliza, gotiko estiloan.
• Olkotzeko San Migel eliza, Erdi Aroan eraikitako kristau eliza, erromaniko estiloan.
• Olkotzeko dorrea, Erdi Aroko jauregi eta dorretxea, gotiko estiloan, eta XXI. mendean zaharberritua.

Biurrundar-olkoztar ospetsuak

• Eunate Arraiza (1991-), futbolaria.

Irudiak

• 
  Olkotz
• 
  Etxe bat Biurrunen
• 
  Etxe bat Olkotzen
• 
  Olkotzeko San Migel eliza,

Erreferentziak

• Jose Maria Jimeno Jurio (zuzendaria), Nafarroako toponimia eta mapagintza. XXXV, Iruñea, 1996. ISBN 84-235-1505-2.

Ikus, gainera

• Izarbeibar-Novenera
• Iruñeko merindadea
• Nafarroa Garaia

Kanpo estekak

• Biurrun-Olkotzeko Udalako webgune ofiziala

• Datuak: Q1757477
• Multimedia: Biurrun-Olcoz / Q1757477
• Liburuak: Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Biurrun-Olkotz