Edukira joan

Justel

Wikipedia, Entziklopedia askea
Justel
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaZamorako probintzia
AlkateaCarlos Guerra Pascual
Izen ofizialaJustel
Posta kodea49340
INEk ezarritako kodea49097
HerriburuaJustel
Geografia
Koordenatuak42°09′00″N 6°17′39″W / 42.1501°N 6.2943°W / 42.1501; -6.2943
Mapa
Azalera50,9 km²
Altitudea984 m
MugakideakCubo de Benavente, Muelas de los Caballeros, Peque eta Castrocontrigo
Demografia
Biztanleria75 (2025)
alt_left 26 (%34,7) (%65,3) 49 alt_right
Dentsitatea1 bizt/km²
MatrikulaZA
justelino.es

Justel Zamorako probintziako udalerria da, Sanabria eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 75 biztanle zituen 50,9 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cubo de Benavente, Muelas de los Caballeros, Peque eta Castrocontrigo.

Mapa
Justel eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea6080100120140160180200020052010201520202025JustelBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 49 gizon, 26 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.00
2.04
 
90-94
 
0.00
6.12
 
85-89
 
19.23
10.20
 
80-84
 
26.92
14.29
 
75-79
 
15.38
6.12
 
70-74
 
0.00
6.12
 
65-69
 
3.85
10.20
 
60-64
 
7.69
10.20
 
55-59
 
7.69
10.20
 
50-54
 
3.85
8.16
 
45-49
 
11.54
4.08
 
40-44
 
0.00
6.12
 
35-39
 
0.00
2.04
 
30-34
 
0.00
2.04
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
3.85
2.04
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 50,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 48,5) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 8 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 1,3 —probintzian % 8,2—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Zamorako mapa
Udal
Prob
Erki
Best
Udalerri berean · % 50,7Probintzia berean · % 28Erkidegoan · % 12Beste erkidegoa · % 8Estatutik kanpo · % 1,3
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 1 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 100)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Alemania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Euro
Europa · % 100
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
1
Alemania
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 267 etxebizitza zeuden: 52 (% 19,5) nagusiak eta 215 (% 80,5) ez-nagusiak.[4]

267etxebizitza
52etxegune

Etxebizitza multzoa Zamorako mapa

52
215
Etxebizitza nagusia (52)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (215)

Guztira 52 etxegune zeuden, eta horietatik 37 (% 71,2) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 137
2 pertsona12
3 pertsona3
4 pertsona0
5 edo gehiago0

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 77 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 16,9 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 3,9; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 46,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 32,5.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 15,9 zen 2021ean eta % 16,9 2024an; beraz, 0,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 37,7 izatetik % 32,5 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 10,7 ziren, eta gizonen artean % 20,4; 9,7 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 50,0 eta gizonen % 22,4 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

77biztanle 15 urte edo +, 2024
% 16,9goi-mailako ikasketak+0,9 puntu 2021etik mapa
% 32,5lehen hezkuntza edo gutxiago−5,2 puntu 2021etik mapa
% 32,5
% 46,8
% 16,9
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 32,5Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 46,8Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 3,9Goi-mailako ikasketak · % 16,9
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Zamorako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Justel, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak13% 16,910% 20,43% 10,7
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa3% 3,92% 4,11% 3,6
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)36% 46,826% 53,110% 35,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago25% 32,511% 22,414% 50,0
Guztira77% 100,049% 100,028% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Justel, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 15,9% 2,9% 43,5% 37,769
2022% 16,2% 1,5% 50,0% 32,468
2023% 17,5% 6,3% 46,3% 30,080
2024% 16,9% 3,9% 46,8% 32,577
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.087 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 23.955 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.861 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) — zen. Errenta gordina 17.292 euro-koa izan zen pertsonako.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[8][oh 1].

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Justel udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 30 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 39,0; gainerako % 61,0 inaktibo zeuden.[9] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 6,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 44,9 zen eta emakumezkoena % 28,6; langabezia-tasa, aldiz, % 9,1 eta % 0,0 zen, hurrenez hurren.[9]

Okupatuen kopurua 30 zen 2023ean, 2021eko 17etik gora.[10] Emakumeek okupatuen % 26,7 osatzen dute, eta gizonek % 73,3.

30okupatu, 2023+% 76,5 2021etik
% 26,7emakumeak okupatuen artean
% 39,0jarduera-tasa, 2024
% 6,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 36,4
% 61,0
Okupatuak · % 36,4Langabeak · % 2,6Inaktiboak · % 61,0
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Justel, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak28% 36,420% 40,88% 28,6
Langabeak2% 2,62% 4,10% 0,0
Inaktiboak47% 61,027% 55,120% 71,4
Guztira77% 100,049% 100,028% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 63,3), eraikuntza (% 13,3), industria (% 13,3) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 10,0).[10]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Zamorako mapa
% 10,0
% 13,3
% 13,3
% 63,3
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 10,0Industria · % 13,3Eraikuntza · % 13,3Zerbitzuak · % 63,3

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 70,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 20,0), eta oinarrizko okupazioak % 10,0.[11] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 63,6 eta emakumeen % 87,5).

% 20,0
% 70,0
% 10,0
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 20,0Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 70,0Oinarrizko okupazioak · % 10,0Ez dago jasota · % 0,0
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Justel, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak6% 20,06% 27,30% 0,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak21% 70,014% 63,67% 87,5
Oinarrizko okupazioak3% 10,02% 9,11% 12,5
Ez dago jasota0% 0,00% 0,00% 0,0
Guztira30% 100,022% 100,08% 100,0

Okupatuen % 80,0 besteren konturako langileak dira, eta % 20,0 norberaren konturakoak.[12]

% 20,0
% 80,0
Norberaren kontura · % 20,0Besteren kontura eta beste egoera bat · % 80,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Justel, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura6% 20,05% 22,71% 12,5
Besteren kontura24% 80,017% 77,37% 87,5
Guztira30% 100,022% 100,08% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 2.000 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[13][oh 2]. Udalerriaren azalera 50,9 km² denez, NAE lurraldearen % 39,3 da[14]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 75,8 larre iraunkorrak (1.516 ha, 8 ustiategitan), % 24,2 lur goldagarria (483 ha, 3 ustiategitan), arbolak (0,42 ha, 2 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,2 ha, 6 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
39%
61%
NAE · 2.000 ha (% 39,3)Gainerako azalera · 3.090 ha (% 60,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
24%
76%
Lur goldagarria · 483 ha (% 24,2)Larre iraunkorrak · 1.516 ha (% 75,8)Arbolak · 0,42 ha (< % 0,1)Baratzeak · 0,2 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 6.001 txerri zeuden[15][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 37 gidari zeuden erroldatuta: 33 gizon (% 89,2) eta 4 emakume (% 10,8)[16]. Biztanleen % 49,3 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 96 ibilgailuk osatzen zuten: 58 turismo, 12 motozikleta, 12 furgoneta, 10 ziklomotor eta 2 kamioi[16]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 773 turismokoa zen, probintziako (637) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 17,8 urtekoa zen; turismoen % 0k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 36,2k 25 urte baino gehiago[16]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 52,1 diesel zen eta % 47,9 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 0k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 56,3k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
16%
28%
56%
C etiketa · 15 (% 15,6)B etiketa · 27 (% 28,1)Etiketarik gabe · 54 (% 56,3)
Turismoak, adinaren arabera
52%
36%
4–8 urte · 3 (% 5,2)8–15 urte · 4 (% 6,9)15–25 urte · 30 (% 51,7)≥ 25 urte · 21 (% 36,2)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Zamora.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Zamora.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Zamora.tab.
  8. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  9. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Zamora.tab (Wikimedia Commons).
  14. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1777850.
  15. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Zamora.tab (Wikimedia Commons).
  16. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Zamora.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Justel&oldid=11791786"(e)tik eskuratuta